secundair logo knw 1

Dit beeld dreigt in Nederland steeds zeldzamer te worden.

Wereldwijd zijn meren in de toekomst 1,5 tot 4 graden warmer, vergeleken met het niveau van vóór de industriële revolutie. Ook zullen de meren korter met ijs bedekt zijn: tussen 14 en 46 dagen minder. Wat het wordt, hangt af van hoe goed het lukt om de uitstoot van broeikasgassen te beperken.

Dit blijkt uit een internationaal onderzoek dat onder leiding stond van de Vrije Universiteit Brussel (VUB) en waaraan Wageningen University & Research (WUR) meedeed. De wereldwijde veranderingen in de temperatuur en ijslaag van meren kunnen volgens de onderzoekers alleen worden verklaard door de massale uitstoot van broeikasgassen sinds het aanbreken van het industriële tijdperk. 

Hiermee hebben zij voor het eerst aangetoond dat deze veranderingen bij meren beïnvloed zijn door klimaatverandering die door de mens is veroorzaakt en niet eventueel enkel kan liggen aan natuurlijke klimaatvariabiliteit. Over de studie is deze week een artikel verschenen in het tijdschrift Nature Geoscience.

De onderzoekers trekken de conclusie op basis van een analyse van historische trends en toekomstige ontwikkelingen. Zij hebben daarvoor een reeks klimaatscenario’s losgelaten op een groot aantal tijdens het onderzoek ontwikkelde computersimulaties met modellen van meren op wereldwijde schaal. Bij deze databank is de onderzoeksmethodologie van het wetenschappelijke VN-klimaatpanel IPCC toegepast.

Unaniem stijgende trends
De voorspellingen over de temperatuur en de ijslaag van meren geven unaniem stijgende trends voor de toekomst aan. Voor elke graad Celsius waarmee de luchttemperatuur wereldwijd stijgt, zullen meren naar schatting met 0,9 graad opwarmen en 9,7 dagen ijsbedekking verliezen.

In het meest optimistische scenario met een lage uitstoot van broeikasgassen worden meren wereldwijd met gemiddeld ongeveer 1,5 graad Celsius warmer in vergelijking met het niveau van het pre-industriële tijdperk. Zij zijn hierdoor 14 dagen korter met ijs bedekt. In het meest pessimistische scenario met een hoge uitstoot zou de temperatuur van meren gemiddeld zelfs 4 graden hoger kunnen zijn. Dat zorgt wereldwijd voor gemiddeld 46 dagen minder ijs.

Nederlandse winters vrijwel ijsvrij
Dit is slecht nieuws voor Nederlandse schaatsliefhebbers. De kans op een Elfstedentocht wordt wel erg klein volgens onderzoeker Annette Janssen van Wageningen University & Research, die co-auteur van de studie is. “In Nederland hebben we een gemiddelde van 6 ijsdagen per jaar, wat zou betekenen dat de winters in de toekomst vrijwel ijsvrij zullen zijn.” In de zomer kunnen door de opwarming blauwalgen beter groeien, wat weer niet ten goede komt van de kwaliteit van zwemwater.

Hoofdauteur Luke Grant van de Vrije Universiteit Brussel wijst erop dat de stijgende temperaturen in meren en het later vormen en eerder smelten van ijslagen een aanzienlijke invloed kunnen hebben op waterdieren en -planten. “Deze fysische eigenschappen zijn fundamenteel voor de ecosystemen in meren. Aangezien de impact naar de toekomst toe steeds groter zal worden, lopen we het risico dat we de ecosystemen in meren zwaar beschadigen, inclusief de waterkwaliteit en populaties van inheemse vissoorten. Dat zou desastreus zijn voor de vele manieren waarop lokale gemeenschappen afhankelijk zijn van meren, gaande van drinkwatervoorziening tot visvangst.”

Volgens de onderzoekers blijkt uit de studie weer het belang van het Akkoord van Parijs en de naleving daarvan. Zij stellen dat de ergste gevolgen voor meren wereldwijd nog kunnen worden vermeden, als het lukt om de komende decennia de uitstoot van broeikasgassen drastisch te verminderen.

MEER INFORMATIE
Toelichting door VUB
Bericht van WUR
Artikel in Nature Geoscience 

Typ je reactie...
Je bent niet ingelogd
Of reageer als gast
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Laat je reactie achter en start de discussie...

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Geheel eens met de reactie van dhr. Peters. "Natuur is leuk", maar even niet als het de landbouw in de weg zit. Dan poetsen we het weg als lastig (kleine snippers??) of ongewenst. Gemiste kans want, afgezien de intrinsieke verantwoording die de overheid en haar burgers heeft voor het behoud van onze natuur is het ook van groot belang voor drinkwater, economie (recreatie/vestigingsklimaat), wetenschap en het welbevinden van miljoenen mensen. En dat poets je niet weg tegen de marginale landbouw- en visserijbelangen. 
Ik vond het regeerakkoord een verademing na jaren waarin de werkende meerderheid de hobbies van allerlei clubs betaalde. Als kostwinner betaalde ik sowieso elke maand al een flinke boete. Er is in het hele akkoord toch ook geen enkele veroordeling te lezen voor mensen die vrijwillig kiezen "groen" te leven? Als je dat wilt, ben je toch vrij daarin?
Passende citaten: "Er wordt ingezet op: Een nieuwe, regio-specifieke derogatie van de Nitraatrichtlijn (gebaseerd op gemeten waterkwaliteit zoals in andere landen). En nog een: Daarvoor worden voor natuur, waterkwaliteit, klimaat en luchtverontreiniging waar mogelijk bedrijfsspecifieke emissiedoelen geformuleerd." Wat zijn dat voor criteria? In welke regio's moet dan worden gemeten en waar en bij welke bedrijven passen we dan welke criteria toe? Wie gaat al die gegevens verzamelen en al die metingen desgewenst opnieuw doen? Hoe lang gaat dat duren en hoeveel vervuiling moeten we dan nog toestaan?  En waar slaat 'waar mogelijk' op? We weten toch allang welke industriële vervuiling er is, waar die zich bevindt, en er is toch een kaderrichtlijn water? Dit gaat inderdaad over een ander land. Een ongewenst land.
Tja Jos, Nederland weer van “ons”. Het lijkt mij dat er verschillende “ons” zijn. In veel herken ik mij niet. Kennelijk behoor ik tot een ander “ons”. De “plannen”, ik word er nogal verdrietig van. Ik heb veel bewondering voor jou strijd en lees jouw publicaties graag.
Ik zal nader onderzoek doen naar de feitelijke cijfers die hierbij horen Dit weet ik wel dat mn veelal graslanden die grenzen aan Natura-2000 gebieden vrijwel 100% vrij zijn van toepassing chemische gewasbeschermingsmiddelen. Deze ondernemers moeten zoiets via loonwerkers laten uitvoeren en dat zijn relatief hoge kosten EN zij hebben weinig problemen met wat kruiden in get gras. Uitgezonderd wel daar waar distelvelden jaren zijn gekweekt door onzorgvuldig natuurbeheer!