0
0
0
s2smodern

In de Oost-Brabantse gemeente Laarbeek is de Blauwe Poort aangelegd. Het gebied kan zowel water bergen als vasthouden. Hierdoor is in droge zomers meer water beschikbaar voor het watersysteem en de boeren.

Het gebied van vijftien hectare bevat een waterberging en waterhouderij, waarin samen zo’n 54 duizend kubieke meter water kan worden opgeslagen. Trekker van het project Blauwe Poort is waterschap Aa en Maas, met de gemeente Laarbeek - slogan: Waterpoort van de Peel - als directe partner. De provincie Noord-Brabant ondersteunt het project financieel. Dit heeft inclusief grondverwerving ongeveer 3,4 miljoen euro gekost.

Inspelen op wateroverlast en -tekort
Het bijzondere van de Blauwe Poort is dat er kan worden ingespeeld op situaties van zowel wateroverlast als watertekort, vertelt projectleider Bart Engels van waterschap Aa en Maas. “De berging en houderij liggen naast elkaar. De waterberging vult zich vanzelf bij hevige neerslag. Het overtollige water van grote bedrijventerreinen aan de andere kant van de provinciale weg wordt in een sloot verzameld en komt via een sifonduiker onder de weg terecht in de berging.”

Het natuurlijke karakter en de slotenpatronen van de waterberging staan volgens Engels in contrast met de tussen kades gelegen waterhouderij. “In dit reservoir wordt het water bewaard voor droge perioden. De houderij wordt gevuld vanuit de berging door te pompen. Als het niet regent, is er een voorziening waarmee we water vanuit een ander inlaatsysteem in het gebied kunnen pompen.”

Engels noemt nog een innovatief aspect. De onderkant van de waterhouderij is afgesloten met drie centimeter dikke matten van bentoniet, aangevuld met een zandpakket. “De matten worden wel zwelklei genoemd omdat ze zichzelf herstellen, ook wanneer er bijvoorbeeld met wortels of hout doorheen wordt gestoken. Daarom is de kans op lekkages klein en is de afdichting prima te onderhouden. Een duurzame oplossing.”

Evenrediger waterbeschikbaarheid
De realisatie van de Blauwe Poort komt volgens Engels als geroepen, gezien de extreme droogte van dit jaar. Hiermee kan waterschap in 2019 zorgen voor voldoende water in de omgeving. “Wij vangen het teveel aan water in de winter zoveel mogelijk op. Wanneer het droger wordt, komt dit water ten goede aan het watersysteem. Zo kunnen we het grondwaterpeil langer op niveau houden.”

Ook de boeren die benedenstrooms land bezitten, hebben er profijt van. “Zij kunnen het water gebruiken voor de beregening van gewassen. De beschikbaarheid van water is nu dus evenrediger door het jaar heen. Bijkomend voordeel is dat de waterhouderij ook kan worden ingezet als berging, als dat in de toekomst nodig is.”

Habitat voor grote modderkruiper
Tijdens het project is veel aandacht besteed aan natuurontwikkeling. Het is een plas-drasgebied, zegt Engels. “We hebben het open karakter versterkt, waardoor het gebied aantrekkelijker is geworden voor weidevogels. Ook hebben we de waterberging zo ingericht dat het een goede habitat is voor de grote modderkruiper, een beschermde vissoort die in de Peel voorkomt.”

De recreant is niet vergeten. Door het gebied loopt een wandel- en een fietspad en er is een uitkijktoren neergezet. Engels: “Heel leuk is dat er ook een echte waterfiets is geplaatst, een idee van de aannemer. Daarmee kunnen mensen zelf water vanuit de berging in de houderij pompen. De fiets heeft vooral educatieve waarde.”

Kans om te leren
Aanvankelijk was in het project Blauwe Poort ook beekherstel en een ecologische verbindingszone opgenomen. Die opgaven moeten later worden ingevuld, zegt Engels. “Dat is nog niet gebeurd, omdat de grondverwerving nog niet gerealiseerd is.”

Het waterschap ziet de Blauwe Poort als een pilotproject. “De waterhouderij biedt een geweldige kans om te leren. Zijn de ervaringen positief, dan overwegen we om ergens anders een waterhouderij op een grotere schaal aan te leggen.”

 

MEER INFORMATIE
Aa en Maas over de Blauwe Poort

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Interessant artikel? Laat uw reactie achter.

Laatste reacties op onze artikelen

Goede dag, ik heb uw verslag gelezen over het afvalwater op de Oude Rijn bij Katwijk. Ik woon zelf aan de Zandsloot te Katwijk een aftakking van de Oude Rijn. Hoe kom ik te weten of deze Zandsloot geschikt is om te zwemmen? Ik zwem regelmatig. Is dit mogelijk met gebruik maken van een swimsuit en oog bescherming.
De Zandsloot is ongeveer 8 meter breed en ongeveer 400 meter lang, met aan de uitlopen de Oude Rijn.
Wat we met zijn allen de afgelopen 150-200 jaar in vijf forse ontwateringsgolven/afwateringsgolven (1. kanalisaties, 2. ontginningen en bebossingen, 3. beekverbeteringen, 4. ruilverkavelingen (nooit meer honger) en 5 verstedelijking) gemaakt hebben, is helaas niet in enkele jaren te herstellen.
Toch deel ik de zorgen van Patrick, ook al zeilen we bij waterschap Aa en Maas al scherper aan de wind dan 20 jaar geleden. Van #herstelsponswerkinglandschap naar #ontwikkelsponswerkinglandschap. Zie ook de Stowa-pagina over klimaatrobuuste beekdallandschappen.
Iedereen weet toch dat zandgrond slecht water vasthoudt. Maar als je kijkt naar de zandgronden in Drenthe, Twente, Veluwe en de Achterhoek, speelt de drooglegging en aanleg van de N.O.P. ook een rol van betekenis voor wat betreft het sneller wegstromen van het grondwater van het "Oude Land naar het Nieuwe Land" omdat er minder tegendruk is.
Het is nog erger dan Patrick schrijft: decennia geleden is meer dan de helft van het land in het kader van de ruilverkavelingen omgespit en is ten minste even zoveel biodiversiteit verdwenen. Door de ruilverkavelingen zijn de landbouwpercelen zodanig ontwaterd dat er nu in de zomer een watertekort is. Als we niet oppassen wordt het grondwater onder grote Natura 2000-gebieden, zoals de Veluwe 's-winters geïnjecteerd met systeemvreemd water uit de grote rivieren, dat daaruit in de zomer wordt onttrokken. Zodoende wordt de natuur dubbel gepakt.
Prima stuk! Nu het draagvlak nog. Zet 'm op! Als een hoger waterpeil in een stadspark (Alkmaar), eigendom van de gemeente al kan worden tegen gehouden door de CDA (met alle middelen om de 2 boeren/pachters te ontzien) ten koste van de weidevogels!!!! Dan moet er nog heel wat water....

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.