secundair logo knw 1

In het Wetsus lab wordt gewerkt aan de ontwikkeling van verdampingstechnologie | Foto Gholamabbas Sadeghi

Hoe kunnen we ervoor zorgen dat vocht dat verdampt op dezelfde plaats weer terugkomt als regen? Alleen een bos planten is niet altijd genoeg, stelt promovenda Jolanda Theeuwen van Wetsus en de Universiteit Utrecht. Samen met collega’s onderzoekt ze hoe technologie hierbij zou kunnen helpen. 

Voor haar bijdrage aan het onderzoek, waarin ze lokale regen linkt aan vergroening, ontving Theeuwen vorige week de Marcel Mulder Award. Haar bevindingen zijn van groot belang voor het vergroenen van uitgedroogde gebieden, en daarmee voor de kansen van inheemse volken, stelt Wetsus.

"Met behulp van modellen toonde zij met ongekende precisie aan waar regen vandaan komt en waar het neerslaat", aldus het Leeuwarder waterinstituut, dat de prestigieuze prijs jaarlijks uitreikt. 

De promovenda verricht haar onderzoek binnen het thema Natural Water Production, waarvoor Wetsus samenwerkt met de Universiteit Utrecht, The Weather Makers en baggeraar DEME. Daarbij gaat het erom de natuurlijke watercyclus, die verstoord is door bijvoorbeeld intensief landgebruik, te herstellen. 

Uitgedroogde grond
Theeuwen analyseerde daarvoor allereerst data over atmosferische vochtconnecties wereldwijd: hoeveel vocht verdampt er in een gebied en hoeveel vocht keert terug in de vorm van regen?

1910 Jolanda TheeuwenJolanda Theeuwen"Er lopen momenteel de nodige vergroeningstrajecten in woestijngebieden, maar daarover worden nog weinig successen gemeld", vertelt ze. "Dat komt zeer waarschijnlijk omdat er te weinig water is. Meer bomen zorgen er dan alleen maar voor dat de grond nog meer uitdroogt. En die grond neemt geen water meer op."

Vergroening lukt het beste in de buurt van bergen, waar water condenseert, en in natte gebieden, zo ontdekte de meteoroloog in een nadere analyse van vijf mediterrane regio’s (Middellandse Zeegebied, deel van Noord-Amerika, Chili, deel van Zuid-Afrika en Zuidwest-Australië).

Klimaatverandering
In droge woestijngebieden is een ‘wolkenfabriek’ nodig, waarbij met behulp van technologie extra vocht de lucht in wordt gepompt dat lokaal als regen neerdaalt. Twee collega’s van Theeuwen onderzoeken de komende jaren hoe dat kan, bijvoorbeeld door zeewater te verdampen. "Daarmee geef je het proces van vergroening een kickstart."

De prijswinnares zelf richt zich verder op de mogelijke rol van klimaatverandering bij vochtrecycling. "Gaat het meer of minder regenen, wat is de invloed van vergroening, is er sprake van nog meer erosie? Dat zijn allemaal factoren die in de toekomst kunnen meespelen." 

Graphical abstract InfiltrationVersimpelde weergave van een lokale vochtkringloop. Beeld Jolanda Theeuwen

De Marcel Mulder Award is vernoemd naar een van de grondleggers van Wetsus. Met de prijs, een geldbedrag van 5000 euro, wil het instituut het beste onderzoek van het jaar in het zonnetje zetten. Theeuwen deelt de Award met collega-onderzoeker Chris Schott, die zich toelegt op het winnen van fosfaat uit mest. 

Typ je reactie...
Je bent niet ingelogd
Of reageer als gast
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.
  • Je reactie is nog niet geplaatst. We checken hem eerst.
    H. Laros · 4 months ago
    Wat een mooi perspectief. Gelijk een wolkenfabriek boven de Hoge Veluwe. Kunnen de boeren ook blijven, hoeven niet meer te beregenen!! Bobbink kan in zijn oude eikelbos gaan wonen en ziet herstel van dichtbij plastsvinden. Salland, Staatsbosbeheer, hoeft geen 55 ha bos te kappen voor herstel van kale heide landschap en korhoenders populatie! Echt zo’n fabriek kan met zonnepanelen E-neutraal functioneren. Zoutwater aanvoeren, verdampen metzon en biogaswarmte van mestvergisting op de Veluwe en separaat zoutwinning en regen.
(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Hoe bestaat het dat dit maar door gaat en dat de overheid zo lankmoedig ermee om gaat? Sleep de vervuilers voor de rechter overheid!!
Deze gegevens geven een goed overzicht en een schrikbarend beeld van de huidige situatie. De Volksgezondheid staat op het spel. Waarom is er geen inspectie van de Volksgezondheid voor de Milieuhygiene die dit soort zaken bewaakt en binnen de rijksoverheid de plicht heeft en verantwoordelijkheid neemt tot nadere acties? Een dergelijke instantie is hard nodig en is van belang voor alle betrokken partijen incl. het bedrijfsleven. Ook voor de drinkwaterbedrijven moet het van groot belang zijn dat binnen de organisatie van de rijksoverheid een organisatie bestaat die de belangen van de drinkwaterbedrijven als onderdeel van de zorg voor de Volkgezondheid behartigt en een zelfstandige verantwoordelijkheid heeft los van de politieke waan van de dag.
Ben benieuwd of dit ook werkt op PFAS en PFOA?
Je merkt uit reactie van riviergemeenten - achteruitgang van het landschap - dat geld van bebouwing in dit risicogebied toch zwaar telt. Als Rijkswaterstaat zou ik zeggen tegen die eigenaren: zwemdiploma is vereist voor alle bewoners, bij paniek wordt geen hulp geboden, uw verzekering en u als eigenaar zijn 100% voor schade zelf verantwoordelijk.
Wat ik mis in dit stuk, is hoe dit principe in andere landen wordt gehanteerd. En hoe de stoffenreeks en analyse frequentie in andere landen is. Ook dat heeft natuurlijk forse invloed op dit statische principe.  Mijn gevoel is (en ik heb toch al een aantal impact analyses gedaan in andere EU landen) dat we met het verlaten van dit principe een fors aantal plaatsen stijgen op de eu ranglijst waterkwaliteit. Wordt het daarmee beter, nee, wordt de kwaliteit slechter, ook nee. Moeten we onverlet doorgaan met emissiebeperking, zeker.