Laura Bromet kwam in 2018 tussentijds de Tweede Kamer in en tekent als nummer vier op de kandidatenlijst van GroenLinks graag nog vier jaar bij. De afgelopen jaren maakte ze als ‘waterwoordvoerder’ een initiatiefwet voor het afschaffen van de geborgde zetels bij de waterschappen. Ook zette ze het verzakkende veenweidegebied op de agenda.

door Pauline van Kempen

Logo stemmen voor water kader Waarom wilde u speciaal een portefeuille water?
“Dat was een bewuste keuze! Ik doe ook landbouw en natuur en dat heeft alles met water te maken, dus daar heb ik hard mijn best voor gedaan. Ik woon zelf in de gemeente Waterland, waar meer water is dan land, en ben daar gemeenteraadslid en wethouder geweest. De verdroging in het veenweidegebied, met bodemdaling als gevolg, speelt hier heel erg. Maar wat mij opviel, was dat de discussie vooral op lokaal niveau plaatsvond. Het Rijk bleef afzijdig, terwijl een derde van Nederland uit veenweidegebied bestaat. Dus toen ik Kamerlid werd, wilde ik die rijksverantwoordelijkheid meer gaan pakken. Samen met Tjeerd de Groot van D66 heb ik daarom de initiatiefnota ‘Veen red je niet alleen’ geschreven. Want bodemdaling kún je tegengaan, namelijk door het waterpeil te verhogen.”

Wat heeft uw inspanning opgeleverd?
“De minister heeft geld uitgetrokken voor experimenten om het waterpeil omhoog te krijgen. Daardoor vermindert ook de CO2-uitstoot; die noodzaak is er de afgelopen jaren nog bijgekomen en daar gaat het Klimaatakkoord ook over. En het is goed voor de weidevogels.”

Maar veel boeren zijn minder blij met die natte grond...
“Daarom vinden wij ook dat zij andere mogelijkheden moet krijgen, bijvoorbeeld als landschaps-, natuur- en waterbeheerder. En dat zal de overheid moeten betalen.”

Met uw initiatiefwet voor het afschaffen van de geborgde zetels bij de waterschappen maakt u zich evenmin populair bij boeren.
“Wij vinden dat de boerenbelangen nu te veel nadruk krijgen, temeer omdat die belangen ook al in de gekozen zetels vertegenwoordigd worden. De waterschappen hebben een veel bredere verantwoordelijkheid gekregen, onder andere vanwege hun rol in de klimaatadaptatie en bij de verdeling van water in tijden van droogte. Daar hoort volgens ons een democratische vertegenwoordiging bij.”

'Wij zijn democraten: wij vinden niet dat je automatisch recht op een zetel hebt'

Sommigen zeggen: laten we dan de waterschappen gelijk maar integreren in de provincies.
“Ik houd het graag een beetje simpel. Het gaat ons om het te zware belang van de agrarische sector. Dat los je op door de geborgde zetels af te schaffen. Vroeger kenden de waterschappen alleen maar geborgde zetels, dit is het laatste stapje in het proces. Wij zijn democraten: wij vinden niet dat je automatisch recht op een zetel hebt.”

Maar hebben boeren juist ook niet een goede inbreng omdat zij verstand van zaken hebben? Net als die andere geborgde zetels: bedrijven en natuurorganisaties?
“Dat vind ik dus een minachting van elke gekozen waterschapsbestuurder, dat werp ik echt verre van mij! Ik ben juist voor meer betrokkenheid van iedereen. Het gaat om enorm ingrijpende besluiten die iedereen aangaan. Over het klimaat, maar ook over bodemdaling. Dat raakt veel huiseigenaren, die schade gaat echt in de miljarden lopen. Wij vinden dat je het probleem bij de bron moet aanpakken.”

Dit onderwerp is, na het advies van de commissie Boelhouwer en een Kamerdebat hierover vorig jaar juni, doorgeschoven tot na de verkiezingen. Wat betekent dat voor uw wetsvoorstel?
“Wij gaan niet wachten op het nieuwe kabinet. Het wetsvoorstel is inmiddels goedgekeurd door de Raad van State, met nog enkele opmerkingen. Daar kijken we nu naar en op enig moment sturen we het dan naar de Kamer. Veel partijen zijn voor, met andere partijen praten we nog, alleen het CDA en de SGP zijn expliciet tegen. Het zal dus afhangen van de verkiezingsuitslag. Voor de VVD was het de vorige keer vreemd genoeg wel een onderwerp in het verkiezingsprogramma, maar nu niet. Niet alle partijen vinden het even belangrijk.”

Een ander wetsvoorstel dat u indiende, over stikstof, werd niet aangenomen.
“Dat ben ik zelf maar gaan maken omdat het kabinet het niet deed. Later kwamen zij er alsnog mee, maar dat is minder ingrijpend en wat ons betreft niet genoeg. De stikstofproblematiek is voor GroenLinks niet nieuw. Alles wat er mis is met ons landbouwbeleid komt hierin samen. Wij pleiten daarom al heel lang voor een halvering van de veestapel. We moeten weer terug naar een landbouw die in balans is met de natuur. Dat is trouwens ook hard nodig voor de kwaliteit van ons drinkwater, want dat is het volgende probleem dat voor de deur staat. Zoals we nu bezig zijn, gaan we de doelen van de Europese Kaderrichtlijn Water niet halen.”

Dat kunnen we toch niet alleen op het bordje van de landbouw schuiven?
“Zeker niet, maar mest en bestrijdingsmiddelen uit de landbouw zijn wel grote vervuilers. Het kost steeds meer moeite en energie om die uit ons drinkwater te halen. Daar moet iets aan veranderen, want nu zijn we onszelf aan het vergiftigen. Wij willen daarom een heffing op bestrijdingsmiddelen en op kunstmest en we vinden ook dat de werkelijke prijs in de supermarkt afgerekend moet worden, dus inclusief de klimaat- en natuurschade.”

'In Den Haag worden wel veel mooie woorden gesproken over de klimaatopgave, maar er gebeurt nog weinig'

Stel, u wordt de nieuwe minister van Infrastructuur en Waterstaat, wat kunnen we dan nog meer verwachten?
“We staan voor een enorme klimaatopgave en daar hebben we nog ongeveer tien jaar voor. In Den Haag worden wel veel mooie woorden gesproken, maar er gebeurt nog weinig. We moeten nu echt de omslag gaan maken naar het vasthouden van water in plaats van het zo snel mogelijk afvoeren. Dat is nodig voor de mens, maar de natuur zal ook floreren. Dat betekent ook dat we de wildgroei aan pompen tegengaan en in bepaalde gebieden bijvoorbeeld geen maïs meer telen, want dat vraagt te veel water.”

“Daarnaast moet er gewerkt worden aan de waterveiligheid in verband met de zeespiegelstijging. Daar moeten we ook veel meer rekening mee houden in de afweging waar in Nederland we investeren: kijk naar de lange termijn. Dat is in de Kamer niet vanzelfsprekend. De minister lacht het weg en noemt het bangmakerij. De VVD pleit voor een pauze in de klimaatdiscussie, maar wij zeggen: we zijn nog niet eens begonnen! Internationaal gezien doet Nederland het heel slecht, daar moet verandering in komen.”

“Ik wil niets afdoen aan de coronacrisis, maar die valt echt in het niet bij de klimaatcrisis die ons te wachten staat. En onze kinderen gaan dat meemaken. Ik zit ook in de politiek om de wereld voor mijn kinderen leefbaar te houden. Maar ik ben een optimist: er zijn een heleboel plannen te realiseren en daar gaan we voor.”


LAURA BROMET

Laura Bromet 180 vk Laura Bromet (51) staat als vierde op de kandidatenlijst voor GroenLinks voor de komende Tweede Kamerverkiezingen. Ze volgde in juni 2018 Rick Grashoff op. Binnen de partij geldt Bromet als een ‘groene’ GroenLinkser, maar ook als een pragmatisch politicus. Ze behartigt de portefeuilles Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, Water en Economische Zaken.

Bromet was van 2006 tot 2014 tot gemeenteraadslid voor GroenLinks in de gemeente Waterland en van 2014 tot 2018 wethouder in diezelfde gemeente. Eerder werkte ze als journalist, docent en als beleidsmedewerker van GroenLinks in het parlement. Ze is de dochter van televisiemaker Frans Bromet, die haar ook opvoerde in zijn recente documentaire ‘Rechts in beeld’, en heeft vier kinderen.

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Het kan soms even duren voor je reactie online komt. We controleren ze namelijk eerst even.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Interessant artikel? Laat uw reactie achter.

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Dries Buitenwerf Eindelijk, het d-woord viel
Watertekort: In Nederland is het de gewoonte om water altijd vanaf oppervlakte te infiltreren in de bodem, nu weten we als we altijd een richting door een filter gaan dat dit filter dichtslaat en we steeds minder water via deze route naar het diepere grondwater zullen stromen. Als we willen voorkomen dat het diepere zoete grondwater vervolgens door zeewater wordt aangevuld zullen we dus in Oost Nederland het grondwater van onderaf moeten aanvullen cq ipv 100 m boven afpomphoogte infiltreren op 100 m onder afpomp hoogte in moeten pompen. Water dat onder druk op deze diepte (boven het zoute grondwater) wordt toegevoerd zal geen verstopping creëren en zout water wegdrukken. De weg naar boven gaat heel traag omdat het water afhankelijk van de soortelijke massa verschillen meest horizontaal zal bewegen. Als er vervolgens 100 m hoger water wordt opgepompt, zal er minder zeewater naar binnen worden getrokken.
STELLING: We zijn veel te laat, lopen achter de feiten aan en de klimaatverandering komt echt op stoom. Waar halen we de mankracht vandaan om er wat aan te doen? Op naar Duitsland.
In een interessant artikel in The Guardian wordt het succes gedeeld van onder andere De Grensmaas:
https://www.theguardian.com/environment/2022/sep/20/dutch-rewilding-project-turns-back-the-clock-500-years-aoe
Wat opvalt is de lange termijn waarin dat project zich afspeelt: de planfase begon in 1990.
Nu zijn de grenzen van ons watersysteem bereikt. Maar niet alleen van het water systeem: de biodiversiteit staat onder druk, overal speelt milieuvervuiling: in de lucht, de bodem, het water en de het diepere grondwater. Er zit een grote energietransitie aan te komen en er wordt geroepen om een systeemverandering (het werkelijke probleem is onze engineerings-maatschappij). Daarnaast staan alle sectoren te spingen om mensen: de grenzen zijn bereik van wat in Nederland uitgevoerd kan worden.
Op de achtergrond speelt de exponentiele ontwikkeling van de klimaat verandering: hitte, droogte, extreme neerslag, stormen en extreem weer: ze worden heftiger, talrijker en duren langer. Zo komt ook onze voedselvoorziening (en die van de gehele wereld) onder druk.
Een hybride giga crisis dreigt: alles klapt in een keer om. Zoals een helder meertje in een keer troebel wordt, a la migraine aanval. https://www.delta.tudelft.nl/article/spinoza-winnaars-gaan-migraine-te-lijf
We wisten in 1972 - met het uitkomen van het rapport: Grenzen aan de Groei (MIT - Club van Rome) - dat het deze kant uit zou gaan. We zitten precies op het voorspelde scenario.
Dat betekent voor ons Deltalandje: houd sterk rekening met plan D.
Zowel voor mitigatie (bovenstrooms investeren en voorkomen) als voor de meerslaagse veiligheid liggen veel van de toekomst scenario's buiten Nederland... in Duitsland. Daar ligt een deel van onze onvoorkoombare toekomst.
Nederland kan geen zeespiegelstijging voorblijven. De Waddenzee verdrinkt bij meer dan 3mm/jr. Hoe graag we dat ook zouden willen. Dat beeld moet nu eens duidelijk worden. We zijn kwetsbaar, we blijven kwetsbaar en we worden steeds kwetsbaarder. En we hebben niet de menskracht om te 'dweilen'.
Dat betekent bv: stop de Zuid-plaspolder. Het geeft een compleet verkeerd beeld en een vals signaal van veiligheid.
https://www.waterforum.net/geen-land-ter-wereld-zou-onder-9-meter-nap-bouwen/
Voorkomen is beter dan niet te genezen: maar we zijn 50 jaar te laat om klimaatverandering te voorkomen. De klimaatverandering is een feit. Multi-stress de norm. Het gaat nu voor NEDERland om de vraag waarop we inzetten voor 2100: Ik stel: op naar hoger Nederland en richting Duitsland.
Plaatje: Eindhoven was vroeger een bloeiende badplaats - toneelstuk uit 1982 - toen was het gevoel van urgentie veel hoger dan nu.
https://theaterencyclopedie.nl/wiki/Eindhoven_was_vroeger_een_bloeiende_badplaats_-_Zuidelijk_Toneel_Globe_-_1982-02-06
Dit artikel presenteert resultaten gebaseerd op onderzoek dat van den Akker ruim vijf jaar geleden heeft gepubliceerd in Stromingen. Op zijn methodiek is destijds van diverse kanten inhoudelijke kritiek geleverd (Olsthoorn, 2014a,b,c; Leenen, 2014). Hieraan gaat hij nu volledig voorbij. Ook negeert hij dat zijn aanpak fysisch-wiskundig gezien aantoonbaar onjuist is (Zaadnoordijk, 2017) en ontkent hij het inzicht van de NHV-werkgroep Achtergrondverlaging (van Bakel e.a., 2017).

- Bakel, J. van, E. Querner, G. Rot, G. Schouten, N. Straathof, W. Vaarkamp, J.P. Witte, W.J. Zaadnoordijk (2017) Zicht op Achtergrondverlaging, rapport van de Werkgroep Achtergrondverlaging van de Nederlandse Hydrologische Vereniging, Wageningen, mei 2017.
- Leenen, H. (2014) Reactie op artikel "Tussen Theis en Hantush"van Cees van den Akker, Stromingen, 20, nummer 3, p.65-69.
- Olsthoorn, T. (2014a) De dynamica van de verlaging van Terwisscha of in vergelijkbare situaties, revisited, Stromingen, 20, nummer 1, p15-33.
- Olsthoorn, T. (2014b) Tussen De Glee en Dupuit, revisited, Stromingen, 20, nummer 1, p35-55.
- Olsthoorn, T. (2014c) De fysische onderbouwing van de overdrachtsfactor nader bekeken, Stromingen, 20, nummer 3, p.11-25
- Zaadnoordijk, W.J. (2017) Kanttekeningen bij gebruik van differentiaalvergelijking van v/d Akker, notitie 7 maart 2017, beschikbaar op: http://www.debakelsestroom.nl/kennisbank/attachment/memobijdiffvergvdakker_v4_opm-jvb-20-maart-2017/.

Willem Jan Zaadnoordijk, Flip Witte en Jan van Bakel
Vanmorgen Noorderzeedijk tussen Roptazijl en Harlingen. Bijna dagelijkse realiteit.
Er wordt hier het nodige door elkaar gehaald. Jonge zalm migreert stroomafwaarts naar zee en hebben daarbij voornamelijk last van waterkrachtcentrales en niet van gemalen en maar in heel beperkte mate van stuwen (daar kunnen ze met het water overheen). Jonge paling migreert wel stroomopwaarts, in de eerste instantie als glasaal en later als gepigmenteerde juveniele aal. Maar stroomopwaarts migreren met de stroom mee? Dat is heel bijzonder. Schieraal migreert stroomafwaarts met de stroming mee, hoewel dat slechts een deel van de populatie betreft. Een deel van de schieraal migreert aanzienlijk langzamer dan de stroming en onderbreekt zelfs haar migratie voor langere perioden.

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.

Aanmelden voor H2O Nieuws
Ontvang twee keer per week het laatste waternieuws in je mailbox!