De Unie van Waterschappen en drinkwaterkoepel Vewin zien de deze maand gepubliceerde Europese Chemicaliën Strategie als een goede stap om de emissie van vervuilende stoffen naar water terug te dringen. EurEau, de Europese federatie van drinkwaterbedrijven en waterbeheerders, is kritischer.

De nieuwe Chemicals strategy for sustainability van de Europese Commissie werd deze maand gepresenteerd. De strategie moet enerzijds mens en milieu beschermen tegen gevaarlijke stoffen, anderzijds moet ze de ontwikkeling van veilige en duurzame chemische stoffen stimuleren. 

De strategie is het eerste beleidsinitiatief van de Commissie inzake gevaarlijke stoffen sinds 2006, toen de EU de REACH-verordening, het systeem voor registratie, evaluatie en toelating van chemische stoffen die in de Europese Unie geproduceerd of geïmporteerd worden, vaststelde. In de nu voorliggende plannen wordt REACH herzien, onder meer om PMT-stoffen (persistent, mobiel en toxisch) te classificeren als zeer zorgwekkende stoffen.



(advertentie)

De strategie is onderdeel van de Green Deal, de inzet van de Europese Commissie om Europa in 2050 klimaatneutraal te maken. In dat kader ontwikkelt de Commissie ook een strategie voor een duurzame voedselproductie (Boer tot Bord-strategie) en de aanpak van farmaceutische stoffen in het milieu, met een later dit jaar te publiceren Geneesmiddelenstrategie. De Commissie komt in 2021 met het Zero Pollution Action Plan.

Voorkomen
Eurocommissaris Frans Timmermans, belast met de uitvoering van de Green Deal, heeft als doel om de uitstoot van giftige stoffen terug te brengen naar nul. Bij de presentatie van de Chemicals Strategy zei hij: "In de meeste gevallen beoordelen we chemische stoffen nu één voor één en verwijderen we ze als we erachter komen dat ze onveilig zijn. We zullen deze logica omkeren. In plaats van te reageren, willen we voorkomen. In de regel zal het gebruik van de meest schadelijke stoffen in consumentenproducten worden verboden."

In de strategie worden onder meer poly- en perfluoralkylstoffen (PFAS) ‘met voorrang’ verboden, tenzij kan worden aangetoond dat het gebruik ervan in bepaalde toepassingen essentieel is. "We staan het alleen toe als het absoluut noodzakelijk is voor de samenleving", aldus Timmermans. PFAS kunnen schadelijke effecten hebben op milieu en gezondheid. Bekende voorbeelden van PFAS zijn PFOA (perfluoroctaanzuur), PFOS (perfluoroctaansulfonzuur) en GenX-stoffen.

'Goede stap vooruit'
De Nederlandse koepel van drinkwaterbedrijven Vewin ziet de Europese Chemicals Strategy als 'een goede stap vooruit' om de emissie van giftige stoffen naar water terug te dringen en vindt het van groot belang dat de voorstellen in wet- en regelgeving worden vastgelegd. Ze ondersteunt onder meer het prioriteit geven aan het versneld aanpakken van schadelijke stoffen zoals kankerverwekkende, hormoonverstorende, bio-accumulerende of zeer persistente en mobiele stoffen; herziening van de goedkeuringsprocedure van REACH; beoordelen en toelaten van chemische stoffen via een groepsaanpak.

Ook de Unie van Waterschappen spreekt over 'een goede stap' en stelt daarbij dat ze al jaren pleit voor een structurele bronaanpak van gevaarlijke stoffen zoals PFAS. EurEau, de Europese federatie van drinkwaterbedrijven en waterbeheerders, is kritischer en heeft ernstige twijfels over het ‘vage PFAS-actieplan’. Controle aan de bron moet prioriteit krijgen, aldus de federatie.

Chemische industrie
De plannen van de commissie worden ook kritsch gevolgd door de chemische industrie in de EU, de op drie na grootste Europese industrie met een wereldwijde omzet van (3.347 miljard euro) in 2018. Verwacht wordt dat de productie tegen 2030 zal verdubbelen. Tijdens de totstandkoming van het nu voorliggende strategieplan, heeft de industrie flink gelobbyed om de scherpe kantjes ervan af te halen, zo meldde dagblad Trouw afgelopen zomer op basis van uitgelekte documenten. 

Die lobby had succes, want uit de gelekte documenten bleek, zo schetste Trouw, dat ambtenaren van het Europese directoraat-generaal voor de interne markt, industrie en ondernemingen, passages in het conceptrapport van Timmermans cs, hadden vervangen door ‘vagere formuleringen’, die de ernst van de uitstoot en het mengen van verschillende chemicaliën afzwakten.  

 

MEER INFORMATIE
De Europese Chemicals strategy for sustainability
Reactie Unie van Waterschappen
Reactie Vewin
Reactie EurEau

LEES OOK
Opinie: Nieuwe Europese doelen uitdaging voor zuiveringsbeheerder

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Het kan soms even duren voor je reactie online komt. We controleren ze namelijk eerst even.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Interessant artikel? Laat uw reactie achter.

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Zijn waterschappen nog wel van deze tijd?
Interessant artikel van Stephan Kuks over de toekomst van de waterschappen. Zelf vraag ik mij af of de waterschappen wel in staat zijn om antwoord te geven op de grote maatschappelijke vragen, die ook hij noemt. Hij zegt: "Nu wordt het tijd dat waterschappen duidelijk maken dat er vanuit water en bodem grenzen zijn, en dat de ruimtelijke ontwikkelingsmogelijkheden van Nederland hierop moeten worden aangepast.” Dat lijkt op het oog een logische uitspraak, maar de grote vraag is of het huidige waterschap deze vraag wel inhoud kan geven. En niet vanwege dat het waterschap niet deskundig zou zijn, maar meer vanwege de samenstelling van het bestuur en dat het mandaat op de genoemde onderwerpen zeer beperkt is.
En natuurlijk, prachtig als Kuks vindt dat de waterschappen duidelijk stelling moeten nemen in het maatschappelijk debat over de toekomst van ons land, maar welke stelling dan? Het belang van de boeren? Het belang van de natuur? Het belang van woningbouw? Deze discussie hoort in eerste instantie thuis op het allerhoogste politieke niveau. Daar heeft men het de afgelopen decennia lelijk laten liggen, maar dat betekent niet dat nu het waterschap aan bod is. En natuurlijk voor het waterbeheer zijn de waterschappen de ogen en de oren van de samenleving. De waterschappen zijn bij uitstek degenen die van onderop knelpunten en ideeën kunnen aandragen om het beleid op provinciaal en nationaal niveau effectief vorm te geven. Maar ik moet er niet aan denken dat de waterschappen dat in die breedheid zelf zouden moeten gaan oppakken.
En om dan ook maar tegelijk tegen een heilig huis aan te schoppen, we zouden ons zelfs kunnen afvragen of waterschappen en het functioneren ervan nog wel van deze tijd is. Zeker als het gaat om ruimtelijke ordening en klimaat heeften provinciaal bestuur veel meer mandaat en dus veel meer slagkracht. Wat mij betreft zou het waterbeheer zo overgeheveld kunnen worden naar de provincie en zouden waterschappen omgevormd kunnen worden tot uitvoeringsorganisaties die het dagelijks waterbeheer doen. De RWZI’s zouden nutsbedrijf kunnen worden. Zeker zij zouden daarmee grote stappen kunnen maken in de efficiency van de waterzuivering.
Wat bedoel ik daarmee? In de afgelopen 10 tot 20 jaar zijn de RWZI ’s zich steeds meer gaan toeleggen op terugwinning van grondstoffen(fosfaat, cellulose, biogas, etc). Maar een grote doorbaak met substantieel resultaat heb ik tot nu toe niet echt gezien, misschien met uitzondering van een aantal initiatieven, zoals Waterstromen. Het succes van een goede afzet van reststromen wordt bepaald door kwantiteit en kwaliteit.
Eind vorige eeuw werd in de autobranche de organisatie Autorecycling Nederland opgericht. Ik was daarbij betrokken. Doel was om een hoger hergebruik te realiseren bij demontage van auto’s. Voor het ophalen een paar rubber strips per bedrijf was namelijk nooit veel belangstelling vanwege de geringe baten. Maar als je als verwerkingsbedrijf bij alle autodemontagebedrijven rubber kan ophalen, wordt het ineens interessant. Ook voor het autodemontage bedrijf, sommig restafval kreeg ineens een positieve geldwaarde.
Dat kan ook zomaar voor de RWZI’s gelden. Als ze met z’n allen gaan samenwerken en op landelijk niveau collectief contracten gaan afsluiten met afnemers dan kan dat voor beide partijen interessant worden. Bijvoorbeeld voor struviet. Zeker nu de totale gevolgen van kunstmest steeds meer onder het vergrootglas komen, zou struviet een geweldige vervanger kunnen zijn.
En een centrale organisatie, zoals ARN bij de autosector heeft nog meer voordelen. Je kunt een veel directere samenwerking met partijen als Wetsus en KWR tot stand brengen, waarbij uit een deel van de opbrengsten van de restproducten onderzoek gefinancierd kan worden om nog effectiever en efficiënter te worden met de terugwinning. Je zou dan ook kunnen kijken in hoeverre je samenwerkingen zou kunnen aangaan met bedrijven, die nu hun afvalwater moeten voorzuiveren. Bij Waterstromen werd zo’n samenwerking al tot stand gebracht met een voedselproducent en een leerlooier.
En als het echt succesvol zou worden, zou het zelfs kunnen leiden tot lagere belastingen(verontreinigingsheffing). Wat mij betreft is er wel één belangrijke voorwaarde aan verbonden, namelijk dat het zuiveren van communaal afvalwater altijd een publieke aangelegenheid blijft.
Klinkt goed! Maar waarom wordt dit niet bij alle waterschappen ingevoerd? Dan ontstaan er meer mogelijkheden tegen lagere prijzen.
Afsluiten van de Nieuwe Waterweg met zeesluizen (Plan Spaargaren) zal de riviersedimentstroom naar het zuidwesten voeren. Daar is behoefte aan sediment. Het baggeren in de binnengelegen (oude) Rotterdamse havens wordt daardoor tot een minimum beperkt. Zeewaartse afhandeling van schepen (containertransferia) op de Maasvlakten maken tevens dat de Nieuwe Waterweg mag verondiepen. Binnenvaartschepen hebben immers een geringe diepgang. Bovendien wordt het rivierpeil dankzij zeesluizen meer beheersbaar.

Wil Borm
Adviesgroep Borm & Huijgens - integraal waterbeheer
Interessant artikel en mooi initiatief.. wel jammer dat er meerdere keren over waterpomp gesproken wordt terwijl het warmtepomp is.
Redactie: dank, is gecorrigeerd.
Energetisch mooi maar hoe worden de kosten binnen de perken gehouden, zodat de “gewone” burger het nog kan betalen? Hoe bedrijfszeker is de installatie en het net?

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.

Aanmelden voor H2O Nieuws
Ontvang twee keer per week het laatste waternieuws in je mailbox!