secundair logo knw 1

Over een maand mogen we naar de stembus. Gelukkig valt er wat te kiezen. Als daarná het kwartetten met ministersposten goed uitpakt, komt het misschien toch nog goed met ons prachtige land.

Door Jos Peters en Peter Kuin

Jos Peters 180 vk Jos PetersOns land is deels een delta. Het is eerst geboetseerd door water en daarna eeuwenlang door bewoners ingericht met dijken, dammen, droogmakerijen, polders. Als we stoppen met pompen en malen, met ontwateren, uitwateren en afwateren, staat binnen een jaar de helft van het land blank. Onze geschiedenis is kletsnat, kijk naar de plaatsnamen die eindigen op beek en broek, dam en Peter Kuin 180 vk Peter Kuindijk, voorde en veen. Zes eeuwen geleden teisterde de Sint-Elisabethvloed het zuidwesten van ons land. 

Die ramp vormde een natuurgebied dat we nu kennen als Nationaal Park De Biesbosch. Begin vorige eeuw was een stormvloed aanleiding tot het temmen van de Zuiderzee waarvan we grote delen drooglegden. De Watersnoodramp, 68 jaar geleden, was de aanleiding tot de Deltawerken en na dreigende overstromingen in 1995 van het rivierengebied startten we met het recent afgeronde programma ‘Ruimte voor de Rivier’.

Geen optie
Dat was het verleden, terug naar het heden. Drie gortdroge zomers op rij deden het kwartje vallen: water is ook wel eens schaars, we gaan er niet slim mee om. Veranderende neerslagpatronen stellen ons voor een nieuwe wateropgave: werk maken van het vasthouden en bergen van water. We roepen het al zo lang, laten we het nu ook gaan doen. Nog langer uitstellen is geen optie. Ook de koepelorganisaties van de waterschappen en de waterbedrijven roepen op tot ‘de watertransitie’. Inspelen op klimaatverandering moet nu, eigenlijk gisteren al. Dat kan niet zonder gevolgen voor de inrichting van ons land. Nederland was waterland, Nederland kan waterland blijven.

Is water schaars, ruimte is schaarser. Want er zijn meer opgaves die ruimte vragen: we willen een miljoen extra woningen, meer bos en natuur en ruimte voor wind- en zonneparken. Wie legt voor Nederland anno 2050 de ruimtepuzzel, wie maakt het plan, wie neemt het voortouw? Eerlijk gezegd geloven we niet dat het goedkomt met nog meer ‘interdepartementale afstemming’. Het voelt ook niet goed dat de Omgevingswet inzet op ‘decentralisatie van het ruimtelijk domein’. 

Lappendeken
Zeker, we zijn het hartgrondig eens met onze Deltacommissaris die lokale besturen oproept meer oog te hebben voor water. Maar wordt Nederland fraaier als 352 wethouders het voor het zeggen krijgen, als 21 dijkgraven ons land boetseren, met 12 gedeputeerden aan het roer? Zonder sterke sturing zal Nederland ogen als een volkstuintje, als een onsamenhangende lappendeken. Kleurrijk, dat wel, maar zonder rode draad. We missen node een minister die in Den Haag ruimte op de kaart zet.

Gelukkig staan we niet alleen. De Volkskrant berichtte 14 januari 2021 op de voorpagina dat veel politieke partijen willen dat het Rijk de regie over de ruimtelijke ordening terugpakt en dat weer een minister beslist over de inrichting van ons land. Helaas werd niet vermeld dat ook de wateropgave daarom schreeuwt. Op dit punt verschillen de partijprogramma’s nogal. In sommige is water geen enkel issue. Er is welgeteld één programma met een echte waterparagraaf.

Inderdaad, er zijn partijen die de terugkeer bepleiten van een minister van Ruimte, maar vooral in combinatie met wonen, volkshuisvesting of milieu. Voor ons watermensen onbegrijpelijk, ze noemen hierbij water niet. Van de veertien partijen die volgens peilingen mogen rekenen op minstens een kamerzetel, hebben er slechts zeven iets van watersysteemmaatregelen in hun plannen. Er vált wel degelijk wat te kiezen.

Water heeft ons land gevormd. Alleen als we ons bij het leggen van de nieuwe ruimtepuzzel -niet alles kan overal- door water laten leiden, dan blijven we trouw aan onze geschiedenis. Doen we dat niet, dan verloochenen we ons verleden. Hoe mooi zou het zijn als na maart 2021 onze eerste minister van Water en Ruimte van genoemde thema’s echte speerpunten maakt. En natuurlijk neemt hij of zij klimaatadaptatie daarbij mee.

Jos Peters en Peter Kuin zijn adviseur bij Royal HaskoningDHV

Typ je reactie...
Je bent niet ingelogd
Of reageer als gast
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Laat je reactie achter en start de discussie...

h2ologoprimair    PODIUM

Podium is een platform voor opinies, blogs en door waterprofessionals geschreven artikelen (Uitgelicht). H2O draagt geen verantwoordelijkheid voor de inhoud van deze bijdragen, maar bepaalt wel of een bijdrage in aanmerking komt voor plaatsing. De artikelen mogen geen commerciële grondslag hebben.

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

@Hans A.J. MiddendorpHoi Hans, dank voor je reactie en je vraag. André en ik pleiten voor een plan B: dus niet boeren ondersteunen die met hun subsidietrekkers bulkproducten produceren in monocultuur (dat is plan A). Wij pleiten voor het ondersteunen van boeren bij welke natuur, landschap en cultuur wél in goede handen is. Dat zijn veelal de kleinere boeren. Die moeten we perspectief bieden, ondersteunen. Als we slim zijn zorgen we dat zij meer ontvangen voor hun producten. André en ik hopen dat er méér plan-B-boeren komen, niet minder. De natuur zal er wel bij varen, evenals de kwaliteit van onze bronnen voor drinkwater.
Jos
Waarom niet gelijk combineren met een algemenere inrichting van het Markermeer om het inlaatwater van het Hoogheemraadschap HHNK te verbeteren, zwevende stof te verwijderen, hiervoor werden rond 1995 al plannen gesmeed. En ook natuurlijk ook om het effect van het door het Mantel gemaal bij Schardam op het Markermeer te neutraliseren. Dan kunnen de Marker Wadden gelijk 10 maal zo groot worden.
Een goede zaak, om effluentwater te gebruiken in plaats van drinkwater voor de slibontwatering. Ik ken dit proces net, maar waarom heb je water nodig om slib te ontwateren? Klinkt mij vreemd in de oren.
Barry Madlener. Een man van grootse daden, w.o. motie tegen het dragen van hoofddoekjes en de verplichting voor moslimmeisjes om te moeten sporten met jongens. Dat schept hoge verwachtingen! 😱 OMG
Wat een slap verhaal over een mogelijke integriteitsschending. Als voormalig sectorhoofd bij verschillende waterschappen heb ik vele openbare aanbestedingen (klein en groot) moeten doen. Bij de meeste waterschappen zou een dergelijke aanpak nooit geaccepteerd zijn en ook bij andere overheden zoals provincies (waar ik eveneens ervaring heb) , ook niet. Wat is het toch moeilijk om gewoon een fout toe te geven! Daar is echt geen “integriteitsonderzoek “ voor nodig. Het is echt tijd dat bij deze organisatie de bezem er eens goed doorheen gaat!