secundair logo knw 1

Het werk in de water- en maritieme sector is van maatschappelijk belang. Toch is het lastig om nieuwe mensen aan te trekken. De watersector is onbekend en moet daarom als één sector landelijke campagne voeren, is de stelling van H2O. De maatschappelijke relevantie mag veel meer worden benadrukt, reageert Else Boutkan, maar de arbeidsmarkt is krap, en techniek en technologie zijn belangrijke knelpunten. ‘De grootste uitdaging zit in de verandering van de inhoud van functies, onder andere door digitalisering. Daar moeten we ook op focussen.’

door Else Boutkan

Else Boutkan 180 vk 2 Else Boutkan‘De arbeidsmarkt is krap, en techniek en technologie zijn belangrijke knelpunten. Getallen hierover zijn altijd de optelsom van data van diverse bedrijven en branches en geven maar een klein deel van de werkelijkheid op de arbeidsmarkt weer. Het presenteren van zulke optelsommen is daarom niet zo zinvol. De grootste uitdaging zit in de verandering van de inhoud van functies, onder andere door digitalisering. Daar moeten we ook op focussen.

Het is belangrijk om de toekomst mee te nemen in de analyse. De arbeidsmarkt is immers geen stilstaande balans met instroom, uitstroom, zij-instroom rondom een set vacatures. Demografische ontwikkelingen, maar vooral ontwikkelingen in de maatschappij (klimaat, circulaire economie, voedselvoorziening, gezondheid) en techniek (digitalisering, robotisering) bepalen toekomstige vacatures.

En dan speelt ook nog de conjuctuur, waar we vaak weer door verrast worden. De set vacatures waarop we proberen instroom te plannen is dus een fast moving target. Dat betekent vooral dat we wendbaar moeten zijn, als individuele organisaties en als arbeidsmarkt in het geheel. Daar ligt een belangrijke focus van het Human Capital programma.

Bekend maakt bemind?
Zijn we als watersector te onbekend? Ja, onbekendheid speelt zeker een rol. Dus communiceren over water heeft altijd zin. Maar bewustwording over water-issues wil niet zeggen dat instromers een beeld hebben bij dagelijks werk in de watersector. Arbeidsmarktcommunicatie bevat veel elementen.

Wat we in ons waterverhaal ook veel
meer mogen benadrukken is
de maatschappelijke relevantie

Het is belangrijk om beroepsbeelden in beeld te brengen. En wat we in ons waterverhaal ook veel meer mogen benadrukken is de maatschappelijke relevantie. Jongeren zijn daarnaar op zoek. Ik vind echt dat we als sector veel te bescheiden zijn op dat vlak. Wat voor ons gewoon is, is zeer bijzonder.

En ja, bekend maakt bemind. Mits de kennismaking goed is natuurlijk. Studenten willen graag een kijkje achter de voordeur nemen. Een beetje sfeer snuiven en zien wat een toekomstig beroep in zal houden: hoe ziet een werkdag eruit, wat voor soort projecten worden er nu precies gedaan, wat doet een andere starter in een werkweek?

Stroomversnellers
Daarom hebben we Stroomversnellers opgezet. Om ‘water’ bekend te maken, maar ook om bedrijven en organisaties te laten zien aan potentiële instromers. Daarmee hebben we het aantal excursies en de breedte van de doelgroep uitgebreid; dankzij samenwerking met meerdere landelijke partijen kunnen we dit groots opzetten. Nieuwe partners zijn welkom!

Instromers kijken ook naar cultuur. Een bedrijf met een open cultuur waar iedereen mag mee-innoveren spreekt aan. Dat nieuws verspreidt zich snel onder werkzoekenden en dat leidt tot open sollicitaties. Hoe is de sfeer in het bedrijf? Is er saamhorigheid? Wordt er ook naar jongeren geluisterd? Hoe zijn de ontwikkelmogelijkheden? We weten dat sociaal innovatieve bedrijven veel minder moeite hebben om mensen te werven.

Er zijn meer initiatieven nodig
Werken-Leren-Innoveren is nu leidend thema in onze Human Capital Agenda (samenwerking van alle Topsectoren – red.). Een kwalitatieve insteek dus. Er zijn voortdurend veranderingen in het werk, zoals digitalisering, maar ook op het gebied van maatschappelijke uitdagingen (energie, landbouw-water-voedsel, klimaatverandering- en adaptatie).

De vraag naar wendbaarheid wordt daardoor alleen maar groter, zowel wendbaar personeel als een wendbare scholings- en arbeidsmarkt. Al die innovaties moeten snel hun weg vinden, naar de organisaties en bedrijven en naar het onderwijs. Innovaties zorgen voor nieuwe beroepen en een grote opleidingsvraag.

Dit is een organisatievraagstuk, niet een wervingsvraagstuk. Wij ontwikkelen – samen met de andere Topsectoren – slimme concepten voor het dicht bij elkaar brengen van werken, leren en innoveren. Zo krijgen we de juiste, goed gekwalificeerde mensen op de juiste posities. En door hierin ook veel studenten te betrekken, werken we tegelijk weer aan arbeidsmarktcommunicatie.

Inclusiviteit
Daarnaast zien we dat inclusiviteit belangrijk is. Er is een groot potentieel aan nieuwe werknemers als je ook kijkt naar de groep mensen die al langdurig aan de kant van de arbeidsmarkt staat. Dit vraagt cultuurverandering binnen het bedrijf en een nieuwe blik op de manier van werven – moet iedereen altijd mondig zijn in het werkoverleg, hebben we altijd een schaap met vijf poten nodig?

Voormalig kernteamvoorzitter van Topsector
Water & Maritiem Hein Pieper zei het treffend: 
'De HR-afdeling is een firewall voor innovatie'

Er zijn zo veel andere manieren om te werven dan de klassieke. Hoe vind je de slimme scholier die niet in het onderwijs past, de vluchteling met goede, maar buitenlandse papieren? Alleen al door een perfecte sollicatatiebrief te vragen zet je een strak filter op de instroom. Voormalig kernteamvoorzitter van Topsector Water & Maritiem Hein Pieper zei het treffend: “De HR-afdeling is een firewall voor innovatie.”

Er zijn ook organisaties die werven met speeddates, of zelf op pad gaan naar buurthuizen in plaats van de geijkte carrièrebeurzen op opleidingen. Bedrijven die inclusiviteit echt goed aanpakken en de bedrijfscultuur meeveranderen, zijn succesvoller, zowel financieel als op het gebied van innovatie.

Ieder heeft een rol
Een campagne is niet iets wat je simpelweg aan het human capital programma kan overdragen. We moeten het echt samen invullen. Maar samen kunnen we ook iets neerzetten wat een organisatie in zijn eentje nooit zou kunnen bereiken. Er valt nog veel samen te leren en te experimenteren!’

STROOMVERSNELLERS
Stroomversnellers laat mbo-, hbo- en wo-studenten kennismaken met water en de maritieme sector. De deelnemers volgen een breed programma van excursies, trainingen en masterclasses om samen te leren en zichzelf te ontwikkelen. In Stroomversnellers werken samen: Rijkswaterstaat, Nationaal Watertraineeship en Topsector Water & Maritiem, en de brancheorganisaties Netherlands Maritime Technology en Vereniging van Waterbouwers.

Else Boutkan is Programmamanager Human Capital Topsector Water & Maritiem 

Deze bijdrage verscheen in het vakblad H2O van april

Typ je reactie...
Je bent niet ingelogd
Of reageer als gast
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Laat je reactie achter en start de discussie...

h2ologoprimair    PODIUM

Podium is een platform voor opinies, blogs, het redactioneel en door waterprofessionals geschreven artikelen. Deze bijdragen (UITGELICHT) zijn voor rekening van de auteurs.
H2O heeft voor Uitgelicht geen bemoeienis met de inhoud, behoudens de beoordeling of de bijdrage in aanmerking komt voor plaatsing. De artikelen mogen geen commerciële grondslag hebben.

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Hoe bestaat het dat dit maar door gaat en dat de overheid zo lankmoedig ermee om gaat? Sleep de vervuilers voor de rechter overheid!!
Deze gegevens geven een goed overzicht en een schrikbarend beeld van de huidige situatie. De Volksgezondheid staat op het spel. Waarom is er geen inspectie van de Volksgezondheid voor de Milieuhygiene die dit soort zaken bewaakt en binnen de rijksoverheid de plicht heeft en verantwoordelijkheid neemt tot nadere acties? Een dergelijke instantie is hard nodig en is van belang voor alle betrokken partijen incl. het bedrijfsleven. Ook voor de drinkwaterbedrijven moet het van groot belang zijn dat binnen de organisatie van de rijksoverheid een organisatie bestaat die de belangen van de drinkwaterbedrijven als onderdeel van de zorg voor de Volkgezondheid behartigt en een zelfstandige verantwoordelijkheid heeft los van de politieke waan van de dag.
Ben benieuwd of dit ook werkt op PFAS en PFOA?
Je merkt uit reactie van riviergemeenten - achteruitgang van het landschap - dat geld van bebouwing in dit risicogebied toch zwaar telt. Als Rijkswaterstaat zou ik zeggen tegen die eigenaren: zwemdiploma is vereist voor alle bewoners, bij paniek wordt geen hulp geboden, uw verzekering en u als eigenaar zijn 100% voor schade zelf verantwoordelijk.
Wat ik mis in dit stuk, is hoe dit principe in andere landen wordt gehanteerd. En hoe de stoffenreeks en analyse frequentie in andere landen is. Ook dat heeft natuurlijk forse invloed op dit statische principe.  Mijn gevoel is (en ik heb toch al een aantal impact analyses gedaan in andere EU landen) dat we met het verlaten van dit principe een fors aantal plaatsen stijgen op de eu ranglijst waterkwaliteit. Wordt het daarmee beter, nee, wordt de kwaliteit slechter, ook nee. Moeten we onverlet doorgaan met emissiebeperking, zeker.