Wieke Pot heeft gisteren de Cruquius Penning ontvangen, de waterinnovatieprijs van de gemeente Haarlemmermeer. Zij krijgt de onderscheiding voor haar inzet om Nederland toekomstbestendig te maken.
Wieke Pot | Foto A.OomenPot is universitair docent bestuurskunde voor water- en klimaatvraagstukken aan Wageningen University & research en lid van de Wetenschappelijke Klimaatraad.
Met de Cruquius Penning en de daarmee verbonden 1852-Lezing zet Haarlemmermeer de schijnwerper op maatschappelijke vraagstukken en in het bijzonder water. In 2023 werd de penning uitgereikt aan ecoloog en filosoof Li An Phoa, initiatiefnemer van Drinkable Rivers.
Voor Haarlemmermeer is het werk van Pot bijzonder relevant, aldus de gemeente. Water is onlosmakelijk verbonden met Haarlemmermeer, ooit een binnenzee en leeggepompt met stoomgemalen zoals Gemaal de Cruquius.
Waterbeheer speelt in de droogmakerij een steeds grotere rol vanwege de klimaatverandering. Juist in een polder die grotendeels onder zeeniveau ligt en onder grote bouwdruk staat, komen veel thema’s samen, aldus de gemeente.
Bouwen in de laaggelegen polder Haarlemmermeer is spannend, aldus Pot. “Je hebt te maken met verzilting, hoog grondwater en met extreme regenval. Vaak worden watermaatregelen pas genomen als de huizen er al staan. Dan moeten gemeente en waterschap ingrijpen om bewoners droge voeten te geven. Eigenlijk moet je dat heel anders organiseren: je betrekt het waterschap en de gemeente al aan de voorkant en laat ontwikkelaars meedenken over waterveiligheid. Ze bouwen niet alleen huizen, ze dragen ook verantwoordelijkheid voor de omgeving.”
We hebben in Nederland 'een ongelooflijk grote woningbouwopgave, een verouderde infrastructuur, een enorme druk op het landelijk gebied door stikstof én we kampen met de gevolgen van klimaatverandering', aldus Pot. "Dat vraagt om keuzes die niet alleen vandaag logisch zijn, maar ook in 2050 of 2100 nog houdbaar.”
In haar ogen ontbreekt die lange termijnvisie vaak op nationaal niveau. “Het beleid is wispelturig. Soms zetten we mooie stappen, zoals met het Deltaprogramma. Maar net zo vaak worden ambities afgezwakt, zoals bij circulair bouwen en windmolens op zee. Dat is jammer, want Haarlemmermeer kan het zich niet veroorloven om te dralen."
LEES OOK
H2O Premium: Li An Phoa als inspiratiebron voor waterbeheer in Haarlemmermeer: 'We moeten duidelijk maken dat de toekomst er anders uitziet'
