De Verenigde Naties en de Europese Unie publiceerden vorige week de Wereld Droogte Atlas, die vandaag in Saoedi-Arabië wordt voorgesteld tijdens de COP16. De atlas is een wake-up call voor wereldleiders en brengt de risico’s van droogte – en mogelijke oplossingen - mondiaal in kaart. ‘Het belangrijkste is het droogte-watervraagstuk echt in systemische samenhang te bekijken.’
De droogteatlas is samengesteld door een internationale onderzoeksgroep met daarin ook wetenschappers van het Instituut voor Milieuvraagstukken van de Vrije Universiteit Amsterdam, waaronder assistent professor Marthe Wens. “De atlas is bedoeld om de risico’s van droogte onder de aandacht te brengen en mogelijke oplossingen aan te dragen. We richten ons op beleidsmakers, maar ook op een bredere inzet, bijvoorbeeld op scholen.”
Marthe WensIn 2050 zullen naar verwachting drie op de vier mensen wereldwijd getroffen worden door droogtes. “De risico’s zijn duidelijk”, zegt Wens. “Maar droogte hoeft niet op wereldwijde schaal een ramp te worden. De precieze gevolgen hangen af van de verschillende kwetsbaarheden in de systemen en de manieren waarop landen deze kwetsbaarheden negeren dan wel proactief weerbaarheid opbouwen.”
Wens benadrukt dat de risico’s verschillen per land en per sector. “Daarom is het belangrijk om echt per sector de watervraag te bestuderen en daarna uit te zoomen en de problematiek in zijn geheel te bekijken. Simpel gesteld: een oplossing voor de droogteproblematiek voor de landbouw, kan grote gevolgen hebben voor de energievoorziening of de biodiversiteit. Wij roepen daarom op tot een systemische manier van denken.”
Wens en haar collega’s pleiten ook voor een meer vooruitkijkende benadering van droogte. “De bewustwording rondom deze problematiek is al gegroeid. Je ziet een verschuiving van een reactieve naar een proactieve benadering, waarbij wordt geprobeerd om maatregelen te nemen als een droogteperiode wordt aangekondigd. Maar wat echt nodig is, is vooruitkijkend beleid dat nieuwe risico’s vermijdt, bijvoorbeelddoor het voeren van een goed watersysteem- en natuurbeheer. Het versterken van de veerkracht van onze systemen is de beste wijze om droogterisico’s te vermijden of in elk geval te beperken.”
In de atlas wordt er dan ook de nadruk op gelegd dat landen nationale droogteplannen moeten ontwikkelen. “En het gaat ook over internationale samenwerking. Menselijk handelen bepaalt uiteindelijk de impact van droogte. Door internationaal samen te werken, kunnen we gemeenschappen, economieën en ecosystemen ondersteunen en zo voorkomen dat droogte zorgt voor meer ongelijkheden en conflicten.”
