“Begin mei zagen de grondwaterstanden er nog redelijk gewoontjes uit. Dat is de afgelopen weken snel veranderd. We staan op een kantelpunt." Dit zegt Maarten Kuiper, principal expert water en ondergrond bij Aveco de Bondt en maker van de onlangs verschenen Droogtemonitor 2022.

Kuiper trekt zijn conclusies op basis van de Droogtemonitor 2022. Deze monitor is een door Aveco de Bondt gemaakt overzicht van data uit 20.000 peilbuizen door het land. De gemeten grondwaterstanden worden vergeleken met de grondwaterstanden in een normale situatie. “En daarmee bedoelen we de gemiddelden over tien jaar.”

Maarten KuiperMaarten KuiperDe monitor is bedoeld om een landelijk beeld van de droogte te laten zien. Volgens Kuiper daalt de grondwaterstand elke week grofweg tot zo’n 10 cm, vooral in het oosten en zuiden. “Het is een kantelmoment. Als de droogte aanhoudt, en het onttrekken van grondwater gaat door, dan zal er komende weken grondwaterdroogte ontstaan. Dit kan gevolgen hebben voor de natuur, maar ook voor bijvoorbeeld de industrie, infrastructuur en landbouw.”

De droogte, stelt Kuiper, wordt niet alleen veroorzaakt door het neerslagtekort. “Kijk, bij de eerste droge zomer, in 2018, had ik nog wel begrip voor het feit dat we met z'n allen overvallen werden door de droogte. Maar we zijn nu vier jaar verder. De droogte is er en zal er ook blijven. We zullen dus niet moeten wachten op droge periodes, en dan pas gaan handelen. We zullen ook in de winters al actie gaan ondernemen.”

Maatregelen
Dat kan volgens Kuiper vooral in de hoger gelegen zandgronden door het regenwater 's winters vast te houden. “Het infiltreren van de zomerse neerslag is een goed begin, maar onvoldoende. In de lagergelegen gebieden in het noorden en het westen reageert de bodem sneller en zijn de problemen ook anders. Daar heb je bijvoorbeeld te maken met bodemdaling en infiltreren van winterse neerslag gaat niet in klei en veen. Om de grondwaterstanden aan te vullen, zul je in tijden van droogte moeten werken met peilgestuurde drainage en actief grondwaterpeilbeheer.”

Kuiper verwacht niet dat Nederland al binnen enkele jaren drogere periodes probleemloos zal kunnen doorstaan. “Dat heeft tijd nodig en vraagt van overheden een ander beleid en van bedrijven een nieuwe bedrijfsvoering. Maar je ziet wel een beweging. Drinkwaterbedrijven en waterschappen gaan van een vrij dienende houding, naar meer bewustzijn over de grenzen van het grondwatergebruik. Er worden ook diverse pilots uitgevoerd. En dat is ook nodig, want laten we niet vergeten: de voorraad grondwater van goede kwaliteit is eindig.”

Watervraag
Volgens Kuiper is het de komende jaren vooral belangrijk om de grenzen van het verantwoorde grondwatergebruik goed in kaart te krijgen. “We moeten echt weten wat de grenzen zijn om bedrijven en bewoners duidelijkheid te kunnen geven over het maximale wateraanbod. Daarom is het belangrijk om onderzoek te doen naar bijvoorbeeld de watervraag in stedelijk gebied, naast die van het landelijke gebied.”

Ook wil Kuiper dat er versneld en praktijkgericht doorgepakt wordt met de pilots rondom peilgestuurde drainage en een onderzoek naar grootschalige toepassing ervan. “Dit gedurende meerdere jaren en met een duidelijke regionale visie. We zullen sowieso veel beter gebruik moeten gaan maken van het regenwater dat het hele jaar rond valt. De kennis is ervoor is ook aanwezig. Door onze ligging aan de rivieren en met het IJsselmeer en met het op zich overvloedige regenwater, zouden we in Nederland geen grote problemen met droogte hoeven te hebben, zolang we het watergebruik erop afstemmen."

 

MEER INFORMATIE
De Droogtemonitor 2022

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Het kan soms even duren voor je reactie online komt. We controleren ze namelijk eerst even.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.
  • This commment is unpublished.
    Meewis · 1 months ago
    Juni wordt ook droog: veel NW winden, dwz. wat buien, maar die zullen geen zoden aan de dijk zetten.
    Mocht het in Juli weer warm en zonnig worden dan zal er een fors escalerend waterprobleem zijn.
(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Hoe kan het zijn dat na het laatste hoogwater vorig jaar zomer alle vis verdwenen is uit ons water in de Strang naast de rivier de Waal.
Mooi initiatief. Kijk bij het opstellen van de kosten niet alleen naar die van een dergelijk installatie maar ook naar de maatschappelijke kosten als niets doet.
Ik begrijp niet waarom voedselzekerheid geborgd zou moeten zijn. Als dat zo is, dan moeten we sierteelt, als bloembollen en lelies, niet meer subsidiëren en er voor zorgen dat de landbouw voedsel voor mensen produceert, en niet voor dieren.
@Hans MiddendorpBen het de laatste tijd niet vaak met je eens, maar deze keer wel. Terechte vragen, want ik vind het ook een vaag en ongrijpbaar verhaal.
In de titel staat: "cultuurverandering nodig". Uit de tekst blijkt dat er een transitie nodig is (niet verwonderlijk) en dat er gewerkt wordt aan een "routekaart'. Maar wat zijn nou precies de (tussen) resultaten en welke cultuurverandering is er nodig?

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.

Aanmelden voor H2O Nieuws
Ontvang twee keer per week het laatste waternieuws in je mailbox!