secundair logo knw 1

Per- en polyfluoralkylstoffen (PFAS) kunnen overal in Nederland in grondwater zitten, blijkt uit onderzoek van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. De concentraties zijn meestal laag. Het RIVM trof de hoogste concentraties en de meeste PFAS aan in het freatisch grondwater.

Door het onderzoek is er nu voor het eerst een ‘landsdekkend’ beeld van PFAS in grondwater, meldt het RIVM. Poly- en perfluoralkylstoffen is een verzamelnaam voor meer dan zesduizend door de mens gemaakte stoffen, waarvan de meeste niet in het milieu afbreken en een deel schadelijk voor milieu en gezondheid kunnen zijn. De onderzoekers vonden PFAS in zowel freatisch als ouder en dieper gelegen grondwater.

Meeste PFAS in freatisch grondwater
Er is sprake van een duidelijke relatie tussen de concentraties en aantallen aangetroffen PFAS en de reistijd van het grondwater. De hoogste concentraties en meeste PFAS zitten in het freatisch grondwater dat zich direct onder de grondwaterspiegel bevindt. Dit grondwater wordt het meest rechtstreeks beïnvloed door de bodem.

In ouder en dieper grondwater zijn de concentraties lager en worden er minder verschillende PFAS aangetroffen. Hier zijn vooral PFAS gemeten, die zich niet goed binden aan de bodem. Deze stoffen kunnen daardoor gemakkelijk met het grondwater mee stromen en zich verspreiden.

De onderzoekers komen op basis van de metingen in het ondiepe grondwater (10 meter beneden maaiveld) en het middeldiepe grondwater (25 meter beneden maaiveld) nog tot de volgende constatering. De PFAS-belasting van jong (minder dan 25 jaar) en zoet grondwater is hoger dan die van ouder en zout grondwater.

Zoektocht naar nieuwe stoffen in bodem
Volgens het rapport laat de aanwezigheid van PFAS in het grondwater zien dat in het recente verleden persistente mobiele stoffen via de bodem konden doordringen tot in de verzadigde zone. Daarom is het belangrijk om in de toekomst actief op zoek te gaan naar nieuwe (groepen van) stoffen in de bodem die mogelijk een bedreiging vormen voor het grondwater. Zo kan ook het bodembeleid een bijdrage leveren aan brongerichte maatregelen.

Er wordt een algemene methodiek voor opkomende stoffen in bodem en waterbodem ontwikkeld. In opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat werkt het RIVM samen met deskundigen en belanghebbenden aan diverse onderdelen van deze methodiek. Het gaat onder meer om een signaleringsfunctie, een landsdekkende monitoring en methoden voor een snelle risicobeoordeling van diffuus verspreide stoffen.


MEER INFORMATIE
RIVM-rapport: landsdekkend beeld van PFAS in grondwater
H2O Actueel: veel onbekende bronnen van PFAS
H2O Actueel: RIVM over PFAS in voedsel en drinkwater
H2O Vakartikel (KWR): groepsbenadering voor PFAS

Typ je reactie...
Je bent niet ingelogd
Of reageer als gast
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Laat je reactie achter en start de discussie...

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Hoe bestaat het dat dit maar door gaat en dat de overheid zo lankmoedig ermee om gaat? Sleep de vervuilers voor de rechter overheid!!
Deze gegevens geven een goed overzicht en een schrikbarend beeld van de huidige situatie. De Volksgezondheid staat op het spel. Waarom is er geen inspectie van de Volksgezondheid voor de Milieuhygiene die dit soort zaken bewaakt en binnen de rijksoverheid de plicht heeft en verantwoordelijkheid neemt tot nadere acties? Een dergelijke instantie is hard nodig en is van belang voor alle betrokken partijen incl. het bedrijfsleven. Ook voor de drinkwaterbedrijven moet het van groot belang zijn dat binnen de organisatie van de rijksoverheid een organisatie bestaat die de belangen van de drinkwaterbedrijven als onderdeel van de zorg voor de Volkgezondheid behartigt en een zelfstandige verantwoordelijkheid heeft los van de politieke waan van de dag.
Ben benieuwd of dit ook werkt op PFAS en PFOA?
Je merkt uit reactie van riviergemeenten - achteruitgang van het landschap - dat geld van bebouwing in dit risicogebied toch zwaar telt. Als Rijkswaterstaat zou ik zeggen tegen die eigenaren: zwemdiploma is vereist voor alle bewoners, bij paniek wordt geen hulp geboden, uw verzekering en u als eigenaar zijn 100% voor schade zelf verantwoordelijk.
Wat ik mis in dit stuk, is hoe dit principe in andere landen wordt gehanteerd. En hoe de stoffenreeks en analyse frequentie in andere landen is. Ook dat heeft natuurlijk forse invloed op dit statische principe.  Mijn gevoel is (en ik heb toch al een aantal impact analyses gedaan in andere EU landen) dat we met het verlaten van dit principe een fors aantal plaatsen stijgen op de eu ranglijst waterkwaliteit. Wordt het daarmee beter, nee, wordt de kwaliteit slechter, ook nee. Moeten we onverlet doorgaan met emissiebeperking, zeker.