Als eerste waterschap in Nederland bouwt het Hoogheemraadschap van Rijnland een installatie die medicijnresten uit afvalwater verwijdert met actief poederkool (PACAS). Dat gebeurt op de awzi Leiden Noord, een van de landelijke ‘hotspots’ met verontreinigd water.

2801 Thea FierensThea FierensDeze week is de eerste paal de grond ingegaan, in augustus moet de installatie ‘full scale’ draaien. “Een prachtig moment” noemt hoogheemraad Thea Fierens het begin van de bouw. "Medicijnresten en andere microverontreinigingen zoals microplastics moeten echt uit het water. Dat vinden wij gigabelangrijk: de impact is zo groot."

Ze wijst op de vele plassen in het gebied rond de afvalwaterzuiveringsinstallatie Leiden Noord, waar mensen zwemmen, maar ook op de gevolgen voor bijvoorbeeld vissen. "Zij gaan aan de Prozac die wij in de wc uitplassen en worden daar depressief van."

Het gaat veelal om lage concentraties stoffen die moeilijk te verwijderen zijn. Tien jaar geleden heeft Rijnland al onderzoek gedaan naar een extra zuiveringsstap met ozon, maar dat was toen nog niet haalbaar, vertelt strategisch beleidsadviseur Paul Versteeg.

Zwitserland
Sindsdien zijn de verschillende technieken, andere door STOWA, verder ontwikkeld. Zo is enkele jaren geleden in het kader van het project Schone Maaswaterketen een succesvolle praktijkproef met poederkool gehouden op de rioolwaterzuivering Papendrecht van waterschap Rivierenland. In de Nerada-installatie in Simpelveld draait nog een proef. 

Ook heeft de rijksoverheid de Ketenaanpak Medicijnresten uit Water opgezet. Daarin wordt samen met de water- en zorgsector naar oplossingen gezocht. Waterschap De Stichtse Rijnlanden begint dit voorjaar op de rwzi Houten met de bouw van de eerste ozoninstallatie van Nederland, die eind dit jaar gereed moet zijn.

Na een bezoek aan Zwitserland, waar sinds juni 2019 een PACAS-installatie draait, heeft Rijnland ervoor gekozen om met deze techniek aan de slag te gaan. Bij PACAS (powdered activated carbon in activated sludge, ofwel poederkooldosering in actiefslib) worden de microverontreinigingen geabsorbeerd, legt projectleider Freek Opraus uit. Het resterende slib wordt verbrand. "De andere technieken breken de medicijnen af in kleine stukjes. Er blijft dan dus altijd iets over."

Bewustwording
Een ander argument zijn de kosten. Die bedragen per kuub 5 tot 7 cent bovenop de normale zuiveringskosten van 50 tot 60 cent, en dat is volgens adviseur Versteeg goedkoper dan ozon. De installatie in Leiden Noord, die gebouwd wordt door ABS, Nijhuis en Witteveen+Bos, kan maximaal 2000 kuub per uur verwerken.

Rijnland maakt gebruik van een subsidieregeling van het Rijk voor de bouw en de exploitatie in de komende tien jaar. Daarvoor is wel een rendement van 70 tot 80 procent vereist. De totale kosten bedragen 3,8 miljoen euro. In die tien jaar moet duidelijk worden wat het beste werkt en wat de precieze kosten zijn, zodat andere waterschappen daar van kunnen leren.

Daarnaast werkt Rijnland voortdurend aan bewustwording, die moet voorkomen dat ongewenste stoffen in het riool belanden. "Gedragsverandering is nodig", stelt heemraad Fierens. "Daarom zijn we in gesprek met bijvoorbeeld ziekenhuizen, zorginstellingen, apothekers en huisartsen en denken we na over een publiekscampagne. Want veel mensen weten niet dat de tandpasta waarmee zij hun tanden poetsen en de make-up die zij gebruiken ook microplastics bevat."

 

MEER INFORMATIE

Nieuwsbericht Rijnland 
H2O-bericht: Bouwteam voor ozoninstallatie op rwzi Houten aan de slag
H2O-bericht: Poederkool verwijdert medicijnresten efficiënt

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Het kan soms even duren voor je reactie online komt. We controleren ze namelijk eerst even.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Interessant artikel? Laat uw reactie achter.

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Mooi onderzoek. Met de hete zomers van nu is het fijn om vlakbij zwemwater te hebben en het water op de hoek van de straat ( in mijn geval) kan dan een enorme aantrekkingskracht hebben. Mooie aanvulling op het onderzoek, zou een vergelijking met nabijgelegen “ officiële zwemwaterlocaties” kunnen zijn: op welke punten scoren deze beter ( en waar minder) als zwemlocatie… , wat is de capaciteit … en hoe nabijgelegen zijn deze locaties.
Hoezo een nieuwe bestuurscultuur in de politiek? Handje-klap van de ChristenUnie om zo veel als mogelijk alles bij het oude te houden. Dat je in 2022 met een amendement op basis van het advies uit 2015 - is echt oude wijn in nieuwe zakken. De commissie Boelhouwer was duidelijk: of alle geborgde zetels opheffen, of max. 2 zetels voor boeren en 2 zetels voor natuurbeheerders (die steeds 'natuur' worden genoemd). Geborgde zetels natuur zijn overbodig, zelfs Natuurmonumenten wil er vanaf. En dan meteen de waterschapsbelasting op natuurterreinen afschaffen, Natuur wordt uit publiek geld betaald en landelijk gaat het slechts om 0.25% van de totale opbrengst van de watersysteemheffing.
Juni wordt ook droog: veel NW winden, dwz. wat buien, maar die zullen geen zoden aan de dijk zetten.
Mocht het in Juli weer warm en zonnig worden dan zal er een fors escalerend waterprobleem zijn.
Je sommetje klopt niet, Hans, want de lozing van N was altijd al veel groter dan van P. Stel in 1990 was de lozing van N 5 keer zo groot als P, dus 5:1. N is afgenomen met 64%, er is dus nog over 0,36*5 = 1,8. Van P is 74% verwijderd, dus nog over 0,26*1 = 0,26. De verhouding N:P is dan nu geworden 1,8:0,26 oftewel (afgerond) 7:1. Er is dus nu meer stikstof ten opzichte van fosfor in de lozing, dan het geval was in 1990.
"64% minder lozing dan in 1990" juicht dit artikel. Dan praat je dus over 2 procent verbetering per jaar. Of anders gezegd: na 32 jaar is de restlozing met twee-derde afgenomen. De zuiveringstechniek is in deze periode geëvolueerd van alleen aerobe beluchting naar anaerobe technieken, dus zo verrassend is dit niet.
De hamvraag die onbeantwoord blijft, is wat de impact is van de restlozing op de doelen van de KRW. Uit de berekeningen van het CBS zou blijken dat stikstof uit rwzi's nog voor 18% bijdraagt aan de totale belasting, en fosfaat nog voor 25% aan de totale belasting. Maar het gaat nog steeds om enorme hoeveelheden: 14,3 miljoen kg N en 1,64 miljoen kg P.
De afname in kg N is veel groter is dan in kg P. De verhouding tussen N en P is verschoven. Met als gevolg dat blauwalgen (die zelf stikstof binden) "in het voordeel zijn" vergeleken met groenalgen, die stikstof uit het oppervlaktewater opnemen. Dertig jaar geleden was er nog veel 'groene soep', inmiddels zijn de drijflagen van blauwalgen een hardnekkig probleem.
Het zou dus zomaar kunnen zijn dat het verwijderen van stikstof nu voldoende is, maar dat de verwijdering van fosfaat nog veel beter moet. Behalve wellicht als de rwzi (bijna) rechtstreeks op zee loost, dan is goed ook goed genoeg.

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.

Aanmelden voor H2O Nieuws
Ontvang twee keer per week het laatste waternieuws in je mailbox!