Bij het meten van biologische waterkwaliteit vormt burgerwetenschap een waardevolle aanvulling op monitoring door professionals. Zo zoeken vrijwilligers meer in plassen en slootjes en veel vaker in de stedelijke omgeving. Dat blijkt uit onderzoek van het consortium Waterdiertjes.nl.

Het meten van waterkwaliteit is traditiegetrouw het terrein van professionals die bij waterschappen werken. Maar er lopen tegenwoordig in ons land ook verschillende initiatieven waarbij burgers worden ingezet. Het in 2018 gelanceerde platform Waterdiertjes.nl is daar eentje van.

Hierbij vangt een vrijwilliger met een schepnet waterdieren en geeft met de smartphone het meetresultaat door. Dat kan het hele jaar door. Het onderzoek is bedoeld om een beter beeld te krijgen van de biologische waterkwaliteit en het waterleven in Nederland. Daarmee kan worden bepaald waar maatregelen voor de verbetering van de waterkwaliteit nodig zijn.

Completer beeld van waterkwaliteit
Leveren de metingen door vrijwilligers wel echt iets op? Dat hebben partijen in het consortium Waterdiertjes.nl uitgezocht. Zij concluderen dat het onderzoek door burgers een toegevoegde waarde heeft. Het vormt een aanvulling op de monitoring door professionals, omdat er een completer beeld van de waterkwaliteit ontstaat.

Uit de analyse blijkt dat vrijwilligers doorgaans op andere plekken actief zijn. Terwijl professionals van waterschappen vooral informatie over macrofauna verzamelen in beken en kanalen, zoeken burgers juist in plassen en slootjes. Daarnaast meten ze veel vaker in de stedelijke omgeving. Verder is er weliswaar een zekere overlap in de momenten dat vrijwilligers en professionals bezig zijn, maar ook op dit punt is sprake van een aanvulling.

Registratie minder diepgaand
Vrijwilligers zoeken wel anders en minder diepgaand. Zij registreren minder waterdiertjes per keer. Ook vangen ze vooral wat grotere en sneller bewegende dieren. Voorbeelden zijn schaatsenrijders op het wateroppervlak en bootsmannetjes die aan te treffen zijn in open water en tussen waterplanten. Dieren op of in de bodem zoals wormen, worden daarentegen vaak niet of nauwelijks gevangen. Dat kan leiden tot een overschatting van de waterkwaliteit. Om de bruikbaarheid van de resultaten voor het waterbeheer te vergroten, komt er een vernieuwde versie van het platform.

De analyse is uitgevoerd door Wageningen University & Research (WUR), het Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW), De Waterspin Advies, waterschap Brabantse Delta en GLOBE Nederland. GLOBE is het wereldwijde onderzoeksprogramma voor middelbare scholieren van NASA, RIVM, KNMI en universiteiten. De onderzoekers hebben hun resultaten toegelicht in een studie die is gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift PLOS ONE.

Zoekplekken studie Waterdiertjes.nl
Uitgesplitst naar watertype: waar professionals en vrijwilligers waterdiertjes waarnemen (gemiddeld aantal monsters per jaar) I Bron: studie in PLOS ONE 

MEER INFORMATIE
Toelichting door WUR op analyse 
Studie in tijdschrift PLOS ONE 
Website van Waterdiertjes.nl 
H2O Actueel: krachtenbundeling in consortium 
H2O Actueel: opbrengst waarnemingen in 2019
H2O Actueel: onderzoek Rathenau Instituut 

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Het kan soms even duren voor je reactie online komt. We controleren ze namelijk eerst even.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Interessant artikel? Laat uw reactie achter.

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

@Michiel Doude van TroostwijkZeespiegelstijging is wereldwijd al 33cm per eeuw (3,3 mm/y) maar complex verdeeld. (zie afbeelding ref - https://sealevel.nasa.gov/understanding-sea-level/regional-sea-level/overview ).
Voor de Nederlandse kust is een versnelling aangetoond.
Het is eigenlijk heel simpel: als de aarde warmer wordt wordt ook de oceaan warmer en warmer water zet uit. Smelt van landijs versterkt het geheel en ook dat zit eraan te komen. Doordat wij relatief dicht bij een grote ijsmassa zitten is er ook nog het vingerafdruk effect: de zeespiegelstijging wordt gedempt omdat er minder water wordt aangetrokken met een kleinere ijsmassa. Ook dat effect is aangetoond.
https://climate.nasa.gov/news/2626/evidence-of-sea-level-fingerprints/
En dan ook nog landspiegeldaling, verhoogde rivier afvoeren en piekneerslag (droge neerslag want direct afgevoerd) plus de zomerdroogtes...
Geen reden tot paniek, daar schiet je niks meer op: wel voor een meer urgente aanpak in samenhang. Nederland is erg kwetsbaar en een groot incident is voldoende om ons kaartenhuis te doen omvallen.
Bekijk deze informatieve presentatie over "landspiegelstijging en levende landschappen" van prof Kleinhans.
https://youtu.be/8MHifaE62gw
Dit is een gaaf statement. Ben benieuwd naar de smaak van het biertje.
Het is mijn ervaring dat als je de dikke stengels onder een knoop op zeg 30 cm hoogte afknipt, de stengel opvult met paar procentige glyfosaat, alles in de directe omgeving aan plant mee gaat. Je dood dan via de wortel ipv het blad en er naast spuiten...
Heet water, electrocutie, afdekken, allemaal leuk, maar beperkt effectief en mega duur.
Over zulke grote hoeveelheden gif hebben we het nou ook weer niet......
De zeespiegelstijging is onder de 20 cm per eeuw.
Er is geen reden aan te nemen dat hier een versnelling in gaande is. Artikel lijkt iets verergering te suggereren. Dat lijkt dan dus niet zo.
Oprukkend zout blijft daarmee een belangrijk aandachtspunt, geen reden tot paniek.
Dries Buitenwerf Eindelijk, het d-woord viel
Watertekort: In Nederland is het de gewoonte om water altijd vanaf oppervlakte te infiltreren in de bodem, nu weten we als we altijd een richting door een filter gaan dat dit filter dichtslaat en we steeds minder water via deze route naar het diepere grondwater zullen stromen. Als we willen voorkomen dat het diepere zoete grondwater vervolgens door zeewater wordt aangevuld zullen we dus in Oost Nederland het grondwater van onderaf moeten aanvullen cq ipv 100 m boven afpomphoogte infiltreren op 100 m onder afpomp hoogte in moeten pompen. Water dat onder druk op deze diepte (boven het zoute grondwater) wordt toegevoerd zal geen verstopping creëren en zout water wegdrukken. De weg naar boven gaat heel traag omdat het water afhankelijk van de soortelijke massa verschillen meest horizontaal zal bewegen. Als er vervolgens 100 m hoger water wordt opgepompt, zal er minder zeewater naar binnen worden getrokken.

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.

Aanmelden voor H2O Nieuws
Ontvang twee keer per week het laatste waternieuws in je mailbox!