secundair logo knw 1

20 projecten uit de Top 21 | Beeld Floris Boogaard

Natuurvriendelijke wadi’s, regenwatertuinen en infiltrerende verhardingen zijn in trek bij gemeenten en waterschappen die zich bezighouden met klimaatbestendig maken van steden, wijken en dorpen. Dat blijkt uit de Top 21 die is samengesteld op basis van de clicks van bezoekers van de website Climatescan.nl. Verdwenen uit de top 10: waterpleinen en holle rotondes.

Floris Boogaard staand 180 vk Floris BoogaardDe Top 21 is een weergave van de meest bekeken klimaatadaptieve projecten op climatescan en geeft een indruk van toepassingen die de aandacht trekken, legt coördinator Floris Boogaard uit. “Het is geen representatieve steekproef. Het gaat ook niet om de beste projecten. Je krijgt wel een indruk waar mensen veel mee bezig zijn. En dat is elk jaar anders.”

Climatescan is een citizen science project dat er op gericht is om kennis te delen over klimaatadaptatie. De website is gebaseerd op een interactieve kaartapplicatie die is bedoeld om internationale kennis uit te wisselen over 'blauw-groene' projecten over de hele wereld. De Hanzehogeschool, waar Boogaard aan verbonden is als lector Ruimtelijke Transformaties, coördineert het project dat in 2013 begon. 

Het is inmiddels de grootste groenblauwe database ter wereld, aldus Boogaard. “Daarom is het uniek. Maar we willen het opschalen, absoluut. We zijn nu bezig om in Indonesië een website te bouwen, Climatescan.id. Dat wordt heel interessant.”

Goed bezig
Wat Climatescan onderscheidt van andere adaptatiewebsites is dat gebruikers zelf projecten op de kaart kunnen zetten. Er zijn inmiddels meer dan 1000 actieve deelnemers over de hele wereld die projecten plaatsen. Dat zijn er al meer dan 8.000, waarbij de nadruk ligt op projecten in Nederland. Die focus is met name toe te schrijven aan de Nederlandse oorsprong van het initiatief, legt Boogaard uit. “Nederland is goed bezig, hoor. Maar er zijn steden in het buitenland waar wij nog een hoop van kunnen leren.”

Dat gebeurt overigens wel. Dat blijkt uit de toenemende belangstelling voor de zogeheten raingardens, de regenwatertuinen, die afgaande op de Top 21 in Nederland steeds meer in zwang raken. Boogaard: “Australië ligt er helemaal vol mee. Nieuw-Zeeland ook, Portland… dus daar leren we wel van. Maar we doen het nog veel te weinig. Er gebeurt veel in het buitenland. Ik ga vaak naar Kopenhagen, waar in 2011 de grote wateroverlast is geweest na een neerslag van 150 millimeter in 2 uur, een bui die we hier in Nederland nog niet hebben gehad. Er was veel schade. Ze hebben daar gezegd: we gaan hetzelfde bedrag aan schade in groenblauwe klimaatadaptatie stoppen. Daarmee is de stad helemaal volgebouwd. En daar zit heel veel creativiteit in, waar ik vaak naar kijk.”

De Top 21 is ook bedoeld om klimaatadaptatie op de kaart te zetten en te stimuleren, stelt Boogaard. Het clickgedrag geeft daarnaast ook de mogelijkheid tot analyses, zoals: “Multifunctioneel ruimtegebruik is in druk stedelijk gebied een uitdaging, de meeste projecten in de Top 21 geven een antwoord op niet alleen wateroverlast maar ook op droogte en hitte alsmede biodiversiteit, water- en luchtkwaliteit.”

Raingarden Irenestraat Amsterdam 900 Een regenwatertuin in de Irenestraat in Amsterdam

Raingardens
Elk jaar heeft zijn momentum, stelt Boogaard. “Een paar jaar geleden stonden de waterpleinen erg hoog in de lijst. Nu is dat minder. De raingardens komen echt naar voren. Wat je nu ook ziet is dat waterbergende wegen meer in de belangstelling staan. In Zwolle ligt er een, in Zoeterwoude.” 

Wat uit de analyse ook blijkt is de toenemende aandacht voor biodiversiteit. De opkomst van de natuurlijke wadi is daar een aanwijzing voor, aldus Boogaard. “In het verleden hadden we de normale wadi’s, de gazonwadi’s, waarmee minder aandacht is voor biodiversiteit. Nu zijn er de natuurlijke wadi’s. Het is opzienbarend dat er zoveel in de top 21 staan. Dat heeft alles te maken met biodiversiteit die de laatste jaren veel meer aandacht krijgt.”

Natuurvriendelijke wadi
In Amsterdam is er een geplaatst in de Harkstraat. Torben Tijms van Waternet zegt daarover in een door Boogaard geregistreerd citaat: “De succesfactor van deze wadi is de samenwerking tussen ontwerper, werkvoorbereider, groenadviseur en hydroloog. Gezamenlijk hebben zij specifiek voor deze locatie gezocht naar de juiste opbouw van de wadi. Het resultaat mag er zijn. Een Rainproof inrichting doordat de kolkloze buurtstraten afwateren richting de natuurvriendelijke wadi. Wanneer al het andere groen in de buurt door de langdurige droogte is bezweken, is het de wadi Harkstraat die nog steeds volop in bloei staat.”

In Groningen hebben ze ook goede ervaringen met de natuurlijkvriendelijke wadi. Klaas Homans van de gemeente Groningen: “Door slimmer om te gaan met regenwater ontlasten we niet alleen het hele stelsel van de stad Groningen. We maken ook meteen winst op het gebied van groen en ecologie. Daarnaast realiseren we dat regenwater wordt toegepast in bedrijfsprocessen.”

In Tilburg zijn ze begonnen met de aanleg van ‘raingardens’ ofwel regentuinen die bedoeld zijn om afstromend regenwater tijdelijk op te vangen. “De ‘raingarden’, een klein gebaar, maar een relatief grote impact op de infiltratie van de jaarlijkse afstromende neerslag. En draagt bij aan een (plaatselijk) verlaging van de temperatuur. De ideale oplossing voor locaties waar de ruimte voor groen en water beperkt is”, stelt Sander Kossen van de gemeente Tilburg.

 

MEER INFORMATIE
Climatescan.nl

H2O doorkruiste met Floris Boogaard de stad Groningen en luisterde naar zijn uitleg over de adaptatiemaatregelen in de stad. In de eerste printuitgave van 2022 staat het verslag.

Typ je reactie...
Je bent niet ingelogd
Of reageer als gast
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Laat je reactie achter en start de discussie...

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Tja Jos, Nederland weer van “ons”. Het lijkt mij dat er verschillende “ons” zijn. In veel herken ik mij niet. Kennelijk behoor ik tot een ander “ons”. De “plannen”, ik word er nogal verdrietig van. Ik heb veel bewondering voor jou strijd en lees jouw publicaties graag.
Ik zal nader onderzoek doen naar de feitelijke cijfers die hierbij horen Dit weet ik wel dat mn veelal graslanden die grenzen aan Natura-2000 gebieden vrijwel 100% vrij zijn van toepassing chemische gewasbeschermingsmiddelen. Deze ondernemers moeten zoiets via loonwerkers laten uitvoeren en dat zijn relatief hoge kosten EN zij hebben weinig problemen met wat kruiden in get gras. Uitgezonderd wel daar waar distelvelden jaren zijn gekweekt door onzorgvuldig natuurbeheer!
Goed dat er naar de toelatingseisen voor individuele middelen wordt gekeken, maar realiseer je dat de giftigheid in het water veroorzaakt wordt door de cocktail aan middelen. Voor het waterleven zijn het naast de bestrijdingsmiddelen ook de PAK's, zware metalen en ammoniak die schade aanrichten. Gezamenlijk zijn ze er voor verantwoordelijk dat meer dan een derde van de Nederlandse oppervlaktewateren zo giftig is dat de biologische doelen niet gehaald kunnen worden. En dan zijn er nog de 'nieuwe stoffen' die vanwege persistentie en specifieke gevaren voor de mens en het milieu schadelijk zijn.
@Bertha AntonissenDat lijkt me uitgesloten. Die bufferstroken zijn Europees voorgeschreven en dienen ook ter voorkoming van afspoeling meststoffen naar het oppervlaktewater. Overschrijding van de nitraatnorm voor KRW-wateren is voor zo ver ik weet de veruit grootste / meest algemene oorzaak van het niet halen van de KRW-normen voor de KRW-wateren. 
Mooi initiatief! We hebben nog 2,5 jaar.....