Martijn Schiphouwer heeft de kreeften-challenge van het Hoogheemraadschap van Delfland gewonnen. Hij bedacht de kreeftenbox waarmee exotische kreeften kunnen worden gevangen zonder dat dit tot ongewenste bijvangsten leidt.

Uitheemse kreeftensoorten en dan vooral de rode Amerikaanse rivierkreeften leveren waterschappen kopzorgen op. Op veel plekken in Nederland zorgen deze dieren voor schade aan de waternatuur. Daarom schreef het Hoogheemraadschap van Delfland een challenge uit op het innovatieplatform Winnovatie van de waterschappen: hoe ziet het ideale vangtuig eruit voor het effectief wegvangen van exotische rivierkreeften met zo min mogelijk bijvangst?

Martijn SchiphouwerMartijn Schiphouwer

De respons was groot; er werden 134 ideeën ingediend. De jury was het meest enthousiast over de kreeftenbox van Martijn Schiphouwer. De visonderzoeker bij Ravon won daarmee de hoofdprijs van duizend euro. Hij voelde zich getriggerd om mee te doen aan de wedstrijd, omdat hij in zijn jeugdjaren al op diverse manieren kreeften ving.

Veel ontwerpmogelijkheden
Schiphouwer omschrijft het principe van zijn vinding als eenvoudig. Ook zijn er talloze ontwerpmogelijkheden. “De kreeftenbox is een vangtuig waarbij kreeften, aangetrokken door aas, tegen een helling oplopen en door een gat in de bovenkant toegang hebben. Kreeften kunnen dankzij hun kleine schaartjes aan iedere poot goed klimmen, echter ondersteboven over een glad oppervlak lopen is onmogelijk. De wanden en het plafond van de box zijn glad, dit verhindert de kreeften uit de val te klimmen.”

De jury laat weten enthousiast te zijn en spreekt van een goed doordacht en uitgewerkt idee. “Een sterk punt van het ontwerp is dat het zowel de kleine als de grote kreeften kan vangen en dat bijvangst er ook weer makkelijk uit kan. Een klein nadeel is dat het met lokaas werkt. Dit model is eenvoudig, makkelijk te stapelen en te vervoeren.”

Nog twee prijzen
Er zijn nog twee prijzen door de jury uitgedeeld. Jeroen Verhoeff werd runner-up met de kreeftenkrat. Dit is een val waarmee kreeften vooral in de nacht naar de bodem van een grote bak worden gelokt en daarna overdag door natuurlijke roofdieren van bovenaf eruit worden gepikt. De derde plaats ging naar Mathijn Speelman. Hij bedacht de kreeftenfuik waaruit een kreeft niet meer kan ontsnappen. 
Alle inzendingen zijn opgenomen in een inspiratieboek.

Delfland wil nu in samenwerking van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit het vangtuig voor de kreeften gaan ontwikkelen. Om tot een aantal prototypes te komen, organiseert het hoogheemraadschap een hackaton waarbij de winnende ideeën uit de challenge een belangrijke rol spelen. De prototypes worden getest in de proefsloten van Wageningen University & Research. Daarna volgt er een pilot met het intensief afvangen van exotische rivierkreeften op een aantal locaties in het werkgebied van Delfland.

 

MEER INFORMATIE
Toelichting op uitslag op site Winnovatie
Inspiratieboek met alle inzendingen
H2O Actueel over start van challenge

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Het kan soms even duren voor je reactie online komt. We controleren ze namelijk eerst even.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.
  • This commment is unpublished.
    Erik · 1 years ago
    Ik zou graag het ontwerp en gebruikte materialen willen weten. Is dat geheim? Zo nee dan ontvang ik graag info over de mail. info@practicalsolution.eu
    Alvast bedankt. Grt, Erik
(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Dries Buitenwerf Eindelijk, het d-woord viel
Watertekort: In Nederland is het de gewoonte om water altijd vanaf oppervlakte te infiltreren in de bodem, nu weten we als we altijd een richting door een filter gaan dat dit filter dichtslaat en we steeds minder water via deze route naar het diepere grondwater zullen stromen. Als we willen voorkomen dat het diepere zoete grondwater vervolgens door zeewater wordt aangevuld zullen we dus in Oost Nederland het grondwater van onderaf moeten aanvullen cq ipv 100 m boven afpomphoogte infiltreren op 100 m onder afpomp hoogte in moeten pompen. Water dat onder druk op deze diepte (boven het zoute grondwater) wordt toegevoerd zal geen verstopping creëren en zout water wegdrukken. De weg naar boven gaat heel traag omdat het water afhankelijk van de soortelijke massa verschillen meest horizontaal zal bewegen. Als er vervolgens 100 m hoger water wordt opgepompt, zal er minder zeewater naar binnen worden getrokken.
STELLING: We zijn veel te laat, lopen achter de feiten aan en de klimaatverandering komt echt op stoom. Waar halen we de mankracht vandaan om er wat aan te doen? Op naar Duitsland.
In een interessant artikel in The Guardian wordt het succes gedeeld van onder andere De Grensmaas:
https://www.theguardian.com/environment/2022/sep/20/dutch-rewilding-project-turns-back-the-clock-500-years-aoe
Wat opvalt is de lange termijn waarin dat project zich afspeelt: de planfase begon in 1990.
Nu zijn de grenzen van ons watersysteem bereikt. Maar niet alleen van het water systeem: de biodiversiteit staat onder druk, overal speelt milieuvervuiling: in de lucht, de bodem, het water en de het diepere grondwater. Er zit een grote energietransitie aan te komen en er wordt geroepen om een systeemverandering (het werkelijke probleem is onze engineerings-maatschappij). Daarnaast staan alle sectoren te spingen om mensen: de grenzen zijn bereik van wat in Nederland uitgevoerd kan worden.
Op de achtergrond speelt de exponentiele ontwikkeling van de klimaat verandering: hitte, droogte, extreme neerslag, stormen en extreem weer: ze worden heftiger, talrijker en duren langer. Zo komt ook onze voedselvoorziening (en die van de gehele wereld) onder druk.
Een hybride giga crisis dreigt: alles klapt in een keer om. Zoals een helder meertje in een keer troebel wordt, a la migraine aanval. https://www.delta.tudelft.nl/article/spinoza-winnaars-gaan-migraine-te-lijf
We wisten in 1972 - met het uitkomen van het rapport: Grenzen aan de Groei (MIT - Club van Rome) - dat het deze kant uit zou gaan. We zitten precies op het voorspelde scenario.
Dat betekent voor ons Deltalandje: houd sterk rekening met plan D.
Zowel voor mitigatie (bovenstrooms investeren en voorkomen) als voor de meerslaagse veiligheid liggen veel van de toekomst scenario's buiten Nederland... in Duitsland. Daar ligt een deel van onze onvoorkoombare toekomst.
Nederland kan geen zeespiegelstijging voorblijven. De Waddenzee verdrinkt bij meer dan 3mm/jr. Hoe graag we dat ook zouden willen. Dat beeld moet nu eens duidelijk worden. We zijn kwetsbaar, we blijven kwetsbaar en we worden steeds kwetsbaarder. En we hebben niet de menskracht om te 'dweilen'.
Dat betekent bv: stop de Zuid-plaspolder. Het geeft een compleet verkeerd beeld en een vals signaal van veiligheid.
https://www.waterforum.net/geen-land-ter-wereld-zou-onder-9-meter-nap-bouwen/
Voorkomen is beter dan niet te genezen: maar we zijn 50 jaar te laat om klimaatverandering te voorkomen. De klimaatverandering is een feit. Multi-stress de norm. Het gaat nu voor NEDERland om de vraag waarop we inzetten voor 2100: Ik stel: op naar hoger Nederland en richting Duitsland.
Plaatje: Eindhoven was vroeger een bloeiende badplaats - toneelstuk uit 1982 - toen was het gevoel van urgentie veel hoger dan nu.
https://theaterencyclopedie.nl/wiki/Eindhoven_was_vroeger_een_bloeiende_badplaats_-_Zuidelijk_Toneel_Globe_-_1982-02-06
Dit artikel presenteert resultaten gebaseerd op onderzoek dat van den Akker ruim vijf jaar geleden heeft gepubliceerd in Stromingen. Op zijn methodiek is destijds van diverse kanten inhoudelijke kritiek geleverd (Olsthoorn, 2014a,b,c; Leenen, 2014). Hieraan gaat hij nu volledig voorbij. Ook negeert hij dat zijn aanpak fysisch-wiskundig gezien aantoonbaar onjuist is (Zaadnoordijk, 2017) en ontkent hij het inzicht van de NHV-werkgroep Achtergrondverlaging (van Bakel e.a., 2017).

- Bakel, J. van, E. Querner, G. Rot, G. Schouten, N. Straathof, W. Vaarkamp, J.P. Witte, W.J. Zaadnoordijk (2017) Zicht op Achtergrondverlaging, rapport van de Werkgroep Achtergrondverlaging van de Nederlandse Hydrologische Vereniging, Wageningen, mei 2017.
- Leenen, H. (2014) Reactie op artikel "Tussen Theis en Hantush"van Cees van den Akker, Stromingen, 20, nummer 3, p.65-69.
- Olsthoorn, T. (2014a) De dynamica van de verlaging van Terwisscha of in vergelijkbare situaties, revisited, Stromingen, 20, nummer 1, p15-33.
- Olsthoorn, T. (2014b) Tussen De Glee en Dupuit, revisited, Stromingen, 20, nummer 1, p35-55.
- Olsthoorn, T. (2014c) De fysische onderbouwing van de overdrachtsfactor nader bekeken, Stromingen, 20, nummer 3, p.11-25
- Zaadnoordijk, W.J. (2017) Kanttekeningen bij gebruik van differentiaalvergelijking van v/d Akker, notitie 7 maart 2017, beschikbaar op: http://www.debakelsestroom.nl/kennisbank/attachment/memobijdiffvergvdakker_v4_opm-jvb-20-maart-2017/.

Willem Jan Zaadnoordijk, Flip Witte en Jan van Bakel
Vanmorgen Noorderzeedijk tussen Roptazijl en Harlingen. Bijna dagelijkse realiteit.
Er wordt hier het nodige door elkaar gehaald. Jonge zalm migreert stroomafwaarts naar zee en hebben daarbij voornamelijk last van waterkrachtcentrales en niet van gemalen en maar in heel beperkte mate van stuwen (daar kunnen ze met het water overheen). Jonge paling migreert wel stroomopwaarts, in de eerste instantie als glasaal en later als gepigmenteerde juveniele aal. Maar stroomopwaarts migreren met de stroom mee? Dat is heel bijzonder. Schieraal migreert stroomafwaarts met de stroming mee, hoewel dat slechts een deel van de populatie betreft. Een deel van de schieraal migreert aanzienlijk langzamer dan de stroming en onderbreekt zelfs haar migratie voor langere perioden.

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.

Aanmelden voor H2O Nieuws
Ontvang twee keer per week het laatste waternieuws in je mailbox!