Friesland wil Europees koploper worden op het gebied van aquathermie. Uit een verkenning is gebleken dat met het water uit de Friese meren en sloten een derde van alle huizen in de provincie kan worden verwarmd. In Heeg zijn de plannen al vergevorderd.
De inwoners van Heeg willen het Hegermeer gebruiken om het hele dorp van warmte te voorzien. Alle 864 woningen moeten daarvoor aangesloten worden op een warmtenet dat gevoed wordt met warmte uit het meer.
Die warmte wordt in de zomer opgeslagen in een bodemlaag op 160 meter diepte en in de winter omhooggepompt en verder verwarmd door een warmtepomp. In warme periodes kan het grondwater, van zo’n 10 graden, gebruikt worden om de huizen te koelen.
Samen met de gemeente Súdwest-Fryslân is voor het project Warm Heeg een subsidie aangevraagd uit het Programma Aardgasvrije Wijken van het rijk. Die moet het mogelijk maken om het plan tot in detail uit te werken en ook uit te voeren. De aanleg van het systeem kost circa 11 miljoen euro.
Grootschalig
Wetterskip Fryslân en de provincie juichen het initiatief van de Energiecoöperatie Heeg toe. Gisteren maakten zij in het watersportdorp bekend dat ze grote ambities hebben op het gebied van aquathermie. Volgens gedeputeerde Sietske Poepjes is Friesland daar uitermate geschikt voor vanwege het vele water en de kleine dorpen. ''Wij willen daarom dé aquathermie-provincie van Europa worden.’’
Het winnen van warmte uit water gebeurt al op verschillende plaatsen, maar is volgens projectleider Bram Hulsman van de Provinsje Fryslân nooit zo grootschalig toegepast als in het plan van Heeg. ''Vaak gaat het om een enkel gebouw of om stadsverwarming op wijkniveau.’’
Aquathermie heeft alleen maar voordelen, meent hij. De provincie ziet bovendien kansen op economisch gebied door kennis en kunde over aquathermie hier naartoe te halen en verder te ontwikkelen.
-advertentie-
Waterkwaliteit
In eerste instantie was vooral de TU Delft bij de plannen betrokken, maar vanaf nu willen de drie partijen ook nadrukkelijk samenwerken met bijvoorbeeld waterinstituut Wetsus en Campus Fryslân van de Rijksuniversiteit Groningen.
Aan de hand van verschillende projecten willen ze in kaart brengen wat aquathermie betekent voor de watertemperatuur, de waterkwaliteit en de natuur. Daarnaast wordt onderzocht wat er nodig is op het gebied van regelgeving, financiën en organisatie voor een succesvolle invoering van deze techniek.
Zo wordt vanaf eind 2021 het Swettehûs in Leeuwarden, waar brugwachters de bruggen in de provincie bedienen, verwarmd met water uit het Van Harinxmakanaal. Ook gaan waarschijnlijk enkele woongemeenschappen en woonwijken meedoen als proefproject.
De verwachting is in elk geval dat aquathermie een positief effect heeft op de waterkwaliteit, aldus Hulsman. ''Je haalt warmte uit het water, daardoor krijgt in de zomer bijvoorbeeld blauwalg minder kans.’’
MEER INFO
Nieuwsbericht Provinsje Fryslân
Website Warm Heeg
Potentie van aquathermie gedetailleerd in beeld gebracht
Aquathermie nieuw in subsidieregeling voor duurzame energie
