Lidstaten passen het Europese landbouw- en waterbeleid zodanig toe dat boeren niet worden gestimuleerd om zuiniger om te gaan met water. Sterker, er is sprake van verkwisting. Zo krijgen boeren vaak vrijstellingen voor grondwateronttrekkingen. Ook gaat meer subsidie naar irrigatie, die vaak een grote wissel trekt op het waterpeil, dan naar het vasthouden van water, constateert de Europese Rekenkamer.

Zoet water wordt schaarser in de Europese Unie door de klimaatverandering. Uit prognoses blijkt dat de waterstress in een aanzienlijk deel van de EU tegen 2030 zal toenemen. De impact van de landbouw op de watervoorraden is groot, een kwart van alle wateronttrekking in de Europese Unie vindt plaats ten behoeve van de landbouw. “Tot dusver heeft het EU-beleid niet voldoende geholpen om de impact van de landbouw op de watervoorraden te beperken”, stelt Joëlle Elvinger, het lid van de Europese Rekenkamer dat verantwoordelijk is voor het verslag.

Het controleorgaan deed onderzoek in 11 lidstaten en bekeek in hoeverre de Kaderrichtlijn Water (KRW) en het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) duurzaam gebruik van water in de landbouw stimuleren. Nederland behoorde niet tot het onderzoeksterrein van de Rekenkamer, die wel inspectie deed in België, Spanje, Duitsland, Frankrijk, Italië, Bulgarije, Hongarije, Griekenland Cyprus en Portugal. De controle liep van april tot december 2020.

Vrijstellingen
In het verslag staat onder meer dat lidstaten aan landbouwers veel vrijstellingen toestaan voor het onttrekken van wateronttrekking, ook in regio’s met waterstress. Die vrijstellingen staan haaks op gezond watergebruik, aldus de Rekenkamer. Tegelijkertijd passen sommige nationale autoriteiten zelden sancties toe op illegaal watergebruik dat zij opsporen, aldus het controleorgaan.

Dit alles is in strijd met de Kaderrichtlijn Water, die in 2000 als beleidsinstrument is geïntroduceerd ook om duurzaam gebruik van water te realiseren. Het GLB heeft eveneens een belangrijke rol in het duurzaam waterbeheer en biedt instrumenten die de druk op watervoorraden kunnen verminderen, stelt de Rekenkamer. Maar ook het GLB wordt niet door lidstaten gebruikt om efficiënt watergebruik te stimuleren.

GLB
De inkomenssteun die aan boeren wordt verstrekt in het kader van het GLB is ‘niet bevorderlijk voor efficiënt watergebruik of waterretentie’. Sterker, met hun beleid onderteunen de lidstaten de teelt van waterintensieve gewassen in gebieden met waterstress door middel van vrijwillige gekoppelde steun, aldus de rapportage. Voorts worden plattelandsontwikkelingsprogramma's zelden gebruikt om de kwantiteit van water te verbeteren.

“Ook de aanleg van nieuwe infrastructuur waarmee het geïrrigeerde gebied wordt uitgebreid, zal waarschijnlijk de druk op de zoetwatervoorraden doen toenemen. Al met al heeft de EU zeker landbouwbedrijven en projecten gefinancierd die het duurzame gebruik van water ondermijnen”, aldus de auditors.

Als aanbeveling stelt de Rekenkamer dat de Europese Commissie lidstaten moet laten rechtvaardigen waarom ze vrijstellingen geven voor de uitvoering van de KRW. Voorts moet ze GLB-betalingen en plattelandsontwikkelingssteun koppelen aan de eis van duurzaam watergebruik.

 

MEER INFORMATIE
Verslag Europese Rekenkamer

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Het kan soms even duren voor je reactie online komt. We controleren ze namelijk eerst even.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Interessant artikel? Laat uw reactie achter.

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

"64% minder lozing dan in 1990" juicht dit artikel. Dan praat je dus over 2 procent verbetering per jaar. Of anders gezegd: na 32 jaar is de restlozing met twee-derde afgenomen. De zuiveringstechniek is in deze periode geëvolueerd van alleen aerobe beluchting naar anaerobe technieken, dus zo verrassend is dit niet.
De hamvraag die onbeantwoord blijft, is wat de impact is van de restlozing op de doelen van de KRW. Uit de berekeningen van het CBS zou blijken dat stikstof uit rwzi's nog voor 18% bijdraagt aan de totale belasting, en fosfaat nog voor 25% aan de totale belasting. Maar het gaat nog steeds om enorme hoeveelheden: 14,3 miljoen kg N en 1,64 miljoen kg P.
De afname in kg N is veel groter is dan in kg P. De verhouding tussen N en P is verschoven. Met als gevolg dat blauwalgen (die zelf stikstof binden) "in het voordeel zijn" vergeleken met groenalgen, die stikstof uit het oppervlaktewater opnemen. Dertig jaar geleden was er nog veel 'groene soep', inmiddels zijn de drijflagen van blauwalgen een hardnekkig probleem.
Het zou dus zomaar kunnen zijn dat het verwijderen van stikstof nu voldoende is, maar dat de verwijdering van fosfaat nog veel beter moet. Behalve wellicht als de rwzi (bijna) rechtstreeks op zee loost, dan is goed ook goed genoeg.
Watersporters vragen zich af in hoeverre dit overlast en verandering gaat hebben / geven!
Enerzijds tijdens werkzaamheden, maar anderzijds ook na de werkzaamheden.
Een waterbos zal zeker invloed hebben op het gedrag van golven?
Is daar bij ontwerp, de vorm waarin het wordt aangelegd rekening mee te houden?
Er zijn liefhebbers van vlak water en liefhebbers van mooie golven.
In de huidige zoneringen (o.a. diep / ondiep) konden verschillende liefhebbers terecht op het Wolderwijd.
@Hans Middendorphey als jij het zo goed weet maak jij toch een blog aan?
De feiten kloppen niet, beroepsvissers zijn nog wel actief op de Westerschelde en zie ze regelmatig netten uitzetten voor de zeebaars.
Is Fluor ook te verwijderen met deze techniek?

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.

Aanmelden voor H2O Nieuws
Ontvang twee keer per week het laatste waternieuws in je mailbox!