De eerste zeedijk die volgens de nieuwe veiligheidsnormen is versterkt, heeft een uniek kenmerk: hij is aardbevingsbestendig. De zeedijk tussen Eemshaven en Delfzijl is bestand tegen aardbevingen tot 5.0 op de schaal van Richter. De dijk is hoger, breder en sterker en wordt volgend jaar nog voorzien van sensoren, die bevingen in de Groningse bodem en daarmee in de dijk moeten registreren. Vandaag is de dijk officieel veilig verklaard.

De zeedijk is over een lengte van 12 kilometer versterkt en voldoet daarmee aan de nieuwste veiligheidsnormen. Op de vraag of er ín de dijk extra maatregelen zijn genomen om de kering aardbevingsbestendig te maken, zei projectleider Ate Wijnstra: “Nee. Eigenlijk niet. Volgens de nieuwe normen mag een dijk inzakken en verschuiven, maar hij mag niet bezwijken. Aan die norm voldoet de dijk.”

De zeedijk heeft een sterk fundament, vertelde bestuurder Eisse Luitjens van Waterschap Noorderzijlvest. In de ondergrond bevinden zich slechts dunne zandlaagjes, die geen invloed hebben op de stabiliteit. Om desondanks de dijk aardbevingsproof te maken werden deskundigen uit het buitenland (Japan, Nieuw-Zeeland, Italië) ingevlogen om mee te denken over het concept. 

Drie kleidepots
Dat resulteerde erin dat langs de dijk drie kleidepots zijn aangelegd in de vorm van een reservedijk. Ze leveren klei als de zeedijk door bevingen wordt aangetast en moet worden gerepareerd. De klei die is aangevoerd uit het rivierengebied en België is gekwalificeerd als erosieklasse 1, vertelde Wijnstra. “Er ligt in de drie depots in totaal 120.000 kuub aan klei.”

 

-advertentie-

 

Volgend jaar worden nog sensoren in de dijk aangelegd. Wijnstra: “We willen weten wat een aardbeving doet met de dijk. Doen er zich verschuivingen voor? Met sensoren willen we dat meten. We hebben er geen belang bij om die dijk vol te stoppen met sensoren, maar we gaan het gesprek aan met de leveranciers.”

Miljoen kubieke meter zand
Voor de dijkversterking werd een miljoen kubieke meter zand aangevoerd, dat aan de Duitse kant van de Eems werd gewonnen. De dijk werd bij Delfzijl-Noord 2 meter verhoogd. De steunberm werd verbreed (20 tot 25 meter). De dijkbekleking aangepast. De waterzijde werd versterkt met breuksteen en gietasfalt. Aan de landzijde werd de dijk bekleed met gras.

De Noorse stenen konden blijven liggen in de kering, toen na tests in de Deltagoot van onderzoeksinstituut Deltares bleek dat ze nog lang mee kunnen. Van invloed op de uitvoering was ook dat op de stenen bekleding van de dijk vele soorten korstmossen leven, waarvan een aantal zeldzaam is. Een ontdekking die pas werd gedaan gedurende het dijkversterkingsproject.

Het werk aan de dijk greep de gemeente Delfzijl aan om het strand van de stad te vergroten, waarvoor de dijk landinwaarts werd verplaatst. Overigens is het zand nog niet aangebracht door de gemeente.

Dubbele Dijk
Ander 'koppelproject' is de Dubbele Dijk, twee dijken die de primaire kering vormen. Bij extreem hoog water mag het water over de niet verhoogde (wel versterkte) zeedijk stromen, met het idee dat de tweede dijk het water keert. Een waterkeringsconcept dat bij aanhoudende zeespiegelstijging weleens vaker toegepast kan gaan worden, opperde Luitjens.

Tussen de twee dijken zijn twee polders (in totaal 50 hectare) ontstaan, de ene wordt gevuld met slib uit de Eems, de ander is bedoeld voor zilte teelt van landbouwgewassen. De provincie is er nog niet in geslaagd een ondernemer te vinden die de teelt wil oppakken.

 

Cora van Nieuwenhuizen 5 Minister Cora van Nieuwenhuizen verklaart de zeedijk tussen Eemshaven en Delfzijl veilig

Snelle dijk
Het project vergde in totaal 5 jaar, waarmee de versterking sneller werd geklaard dan de 8 jaar die ervoor stond. Het bracht minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat ertoe om de zeekering naast een 'slimme dijk' ook te kwalificeren als een ‘snelle dijk’.

De bewindsvrouw was naar Delfzijl afgereisd om de dijk officieel veilig te verklaren. De zeedijk tussen de Eemshaven en Delfzijl is de eerste kering die volgens de nieuwe waterveiligheidsnormen is versterkt.

In de dijk werden eerder dit jaar zogeheten golfoverslagbakken in gebruik genomen, waarmee de gedragingen van de zee in het Eems-Dollardgebied tijdens extreem weer in kaart worden gebracht. Het meetprogramma, dat 12 jaar duurt, geeft nieuwe inzichten in de benodigde sterkte van de dijk, die nu is berekend op 25 jaar. 

“U heeft hier nu de modernste dijk van Nederland”, zei de bewindsvrouw, waarna ze met bestuurders van het waterschap, de provincie, gemeente en het Hoogwaterbeschermingsprogramma de eerste van drie ‘gedichtenbanken’ onthulde die op de dijk zijn en worden geplaatst.

Leerlingen van basisschool Karrepad uit Groningen zongen op de zeedijk een speciaal lied ter gelegenheid van de veilig verklaring van de kering.

Cora van Nieuwenhuizen 7 

Update 20 december: artikel aangevuld

MEER INFORMATIE 
Meetprogramma Eems-Dollard moet tot betere dijken leiden

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Het kan soms even duren voor je reactie online komt. We controleren ze namelijk eerst even.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Interessant artikel? Laat uw reactie achter.

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Mooi onderzoek. Met de hete zomers van nu is het fijn om vlakbij zwemwater te hebben en het water op de hoek van de straat ( in mijn geval) kan dan een enorme aantrekkingskracht hebben. Mooie aanvulling op het onderzoek, zou een vergelijking met nabijgelegen “ officiële zwemwaterlocaties” kunnen zijn: op welke punten scoren deze beter ( en waar minder) als zwemlocatie… , wat is de capaciteit … en hoe nabijgelegen zijn deze locaties.
Hoezo een nieuwe bestuurscultuur in de politiek? Handje-klap van de ChristenUnie om zo veel als mogelijk alles bij het oude te houden. Dat je in 2022 met een amendement op basis van het advies uit 2015 - is echt oude wijn in nieuwe zakken. De commissie Boelhouwer was duidelijk: of alle geborgde zetels opheffen, of max. 2 zetels voor boeren en 2 zetels voor natuurbeheerders (die steeds 'natuur' worden genoemd). Geborgde zetels natuur zijn overbodig, zelfs Natuurmonumenten wil er vanaf. En dan meteen de waterschapsbelasting op natuurterreinen afschaffen, Natuur wordt uit publiek geld betaald en landelijk gaat het slechts om 0.25% van de totale opbrengst van de watersysteemheffing.
Juni wordt ook droog: veel NW winden, dwz. wat buien, maar die zullen geen zoden aan de dijk zetten.
Mocht het in Juli weer warm en zonnig worden dan zal er een fors escalerend waterprobleem zijn.
Je sommetje klopt niet, Hans, want de lozing van N was altijd al veel groter dan van P. Stel in 1990 was de lozing van N 5 keer zo groot als P, dus 5:1. N is afgenomen met 64%, er is dus nog over 0,36*5 = 1,8. Van P is 74% verwijderd, dus nog over 0,26*1 = 0,26. De verhouding N:P is dan nu geworden 1,8:0,26 oftewel (afgerond) 7:1. Er is dus nu meer stikstof ten opzichte van fosfor in de lozing, dan het geval was in 1990.
"64% minder lozing dan in 1990" juicht dit artikel. Dan praat je dus over 2 procent verbetering per jaar. Of anders gezegd: na 32 jaar is de restlozing met twee-derde afgenomen. De zuiveringstechniek is in deze periode geëvolueerd van alleen aerobe beluchting naar anaerobe technieken, dus zo verrassend is dit niet.
De hamvraag die onbeantwoord blijft, is wat de impact is van de restlozing op de doelen van de KRW. Uit de berekeningen van het CBS zou blijken dat stikstof uit rwzi's nog voor 18% bijdraagt aan de totale belasting, en fosfaat nog voor 25% aan de totale belasting. Maar het gaat nog steeds om enorme hoeveelheden: 14,3 miljoen kg N en 1,64 miljoen kg P.
De afname in kg N is veel groter is dan in kg P. De verhouding tussen N en P is verschoven. Met als gevolg dat blauwalgen (die zelf stikstof binden) "in het voordeel zijn" vergeleken met groenalgen, die stikstof uit het oppervlaktewater opnemen. Dertig jaar geleden was er nog veel 'groene soep', inmiddels zijn de drijflagen van blauwalgen een hardnekkig probleem.
Het zou dus zomaar kunnen zijn dat het verwijderen van stikstof nu voldoende is, maar dat de verwijdering van fosfaat nog veel beter moet. Behalve wellicht als de rwzi (bijna) rechtstreeks op zee loost, dan is goed ook goed genoeg.

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.

Aanmelden voor H2O Nieuws
Ontvang twee keer per week het laatste waternieuws in je mailbox!