De verwachte verzilting van het Nederlandse grondwater bij een stijgende zeespiegel heeft serieuze consequenties voor de zoetwatervoorziening. Sloten doorspoelen met zoet water in dezelfde mate als nu zal waarschijnlijk lastig worden, concludeert Deltares in een onderzoek in opdracht van Rijkswaterstaat.

Het onderzoek maakt deel uit van het Kennisprogramma Zeespiegelstijging, dat duidelijk moet maken of de verschillende voorkeursstrategie├źn in het Deltaprogramma houdbaar zijn in het licht van klimaatverandering en versnelde zeespiegelstijging.

Deltares dook in de grondwaterverzilting met behulp van het LHM zoet-zout, een rekenmodel voor zoet en zout grondwater. Daarmee is gekeken wat de verzilting van het Nederlandse grondwatersysteem waar, in welke mate en wanneer betekent voor de watervraag om sloten en kanalen zoet te houden.

Joost Delsman vk Joost DelsmanDat die verzilting consequenties zal hebben, is niet nieuw, zegt onderzoeker Joost Delsman van Deltares. Wel laat dit onderzoek volgens hem voor het eerst zien hoe erg het wordt. "En dat is erger dan gedacht."

Kweldruk
"In de Nederlandse kustprovincies is het grondwater al op geringe diepte brak tot zout", aldus de grondwaterspecialist. "Dit levert problemen op als we dat water willen gebruiken voor de drinkwaterproductie, voor de industrie of voor de landbouw. We spoelen de sloten voor de landbouw al sinds jaar en dag door en dat vergt veel zoet water. Het is de vraag of dit in de toekomst nog in deze mate lukt."

Door de zeespiegelstijging neemt de kweldruk op het grondwatersysteem toe, legt hij uit. De effecten hiervan zullen tot maximaal 10 tot 20 kilometer uit de kust merkbaar zijn. Er stroomt meer en dieper grondwater naar de oppervlakte, waardoor de verzilting van het oppervlaktewater toeneemt.

"Bij 1 meter zeespiegelstijging neemt de zoutvracht naar het oppervlaktewater met de helft toe, bij 3 meter zeespiegelstijging is deze toename zelfs meer dan verdrievoudigd."

Bollenstreek
Als we de sloten dan nog net zo zoet willen spoelen als we nu doen, is daarvoor veel meer zoet water nodig. Dat betekent volgens de onderzoekers dat de huidige praktijk bij een sterke zeespiegelstijging (meer dan 1 meter) niet overal meer houdbaar zal zijn. In het rapport worden de Bollenstreek, de Kop van Noord-Holland en het Zeeuwse eiland Tholen genoemd.

"En ook de gebieden die hier momenteel nog geen last van hebben, krijgen dan te maken met verzilting", waarschuwt Delsman. "De toenemende grondwaterverzilting heeft impact op heel Laag Nederland." 

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Het kan soms even duren voor je reactie online komt. We controleren ze namelijk eerst even.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
People in conversation:
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.
  • This commment is unpublished.
    Michiel Doude van Troostwijk · 2 months ago
    De zeespiegelstijging is onder de 20 cm per eeuw.
    Er is geen reden aan te nemen dat hier een versnelling in gaande is. Artikel lijkt iets verergering te suggereren. Dat lijkt dan dus niet zo.
    Oprukkend zout blijft daarmee een belangrijk aandachtspunt, geen reden tot paniek.
    • This commment is unpublished.
      Stefan Flos · 1 months ago
      Zeespiegelstijging is wereldwijd al 33cm per eeuw (3,3 mm/y) maar complex verdeeld. (zie afbeelding ref - https://sealevel.nasa.gov/understanding-sea-level/regional-sea-level/overview ).
      Voor de Nederlandse kust is een versnelling aangetoond.
      Het is eigenlijk heel simpel: als de aarde warmer wordt wordt ook de oceaan warmer en warmer water zet uit. Smelt van landijs versterkt het geheel en ook dat zit eraan te komen. Doordat wij relatief dicht bij een grote ijsmassa zitten is er ook nog het vingerafdruk effect: de zeespiegelstijging wordt gedempt omdat er minder water wordt aangetrokken met een kleinere ijsmassa. Ook dat effect is aangetoond.
      https://climate.nasa.gov/news/2626/evidence-of-sea-level-fingerprints/
      En dan ook nog landspiegeldaling, verhoogde rivier afvoeren en piekneerslag (droge neerslag want direct afgevoerd) plus de zomerdroogtes...
      Geen reden tot paniek, daar schiet je niks meer op: wel voor een meer urgente aanpak in samenhang. Nederland is erg kwetsbaar en een groot incident is voldoende om ons kaartenhuis te doen omvallen.
      Bekijk deze informatieve presentatie over "landspiegelstijging en levende landschappen" van prof Kleinhans.
      https://youtu.be/8MHifaE62gw