0
0
0
s2smodern

De koers is goed maar om de doelen in 2050 te halen moet de uitvoering van maatregelen worden versneld en geïntensiveerd. Dat staat in het Deltaprogramma 2021. Er wordt vanuit het Deltafonds 100 miljoen extra beschikbaar gesteld voor zoetwatermaatregelen.

Het Deltaprogramma 2021 is gisteren op Prinsjesdag verschenen en heeft als titel Koersvast werken aan een klimaatbestendig Nederland. Het Deltaprogramma wordt elke zes jaar herijkt en dat is nu voor de eerste keer gebeurd sinds het programma tien jaar geleden startte. De ingezette koers is goed, schrijft deltacommissaris Peter Glas in zijn aanbiedingsbrief aan minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat. “Maar er moet een schep bovenop, we moeten versnellen en intensiveren.”

Peter GlasPeter Glas

Er ligt volgens Glas een forse uitdaging om de doelen voor waterveiligheid, zoetwaterbeschikbaarheid en ruimtelijke adaptatie in 2050 te halen. Hij wijst op extreme weersomstandigheden waarvan in 2015 nog niet werd verwacht dat die op korte termijn zouden optreden, zoals enorme droogte en uitzonderlijke hoosbuien. Die zijn de afgelopen zes jaar meermaals voorgekomen. Ook om andere redenen neemt de urgentie van investeringen toe. “Deze investeringen zijn juist nu cruciaal om onze economie te stimuleren en de maatschappij weerbaar te maken tegen de negatieve (ook economische) effecten van de extremer wordende omstandigheden.”

Vertraging bij projecten inlopen
De complexiteit van projecten, de problemen met stikstof en PFAS en nu ook nog de coronacrisis helpen niet. Projecten lopen vertraging op. Glas: “Door aanpassingen in projecten, technologische ontwikkelingen en met behulp van maatregelen die door de overheden worden getroffen, kunnen naar verwachting vertragingen op programmaniveau worden ingelopen. Ik ben hier bijzonder alert op. Er is nog 30 jaar te gaan tot 2050, maar er is weinig tijd te verliezen want de opgaven zijn groot.” Hij roept de waterkeringbeheerders en andere betrokken partijen op om de schouders te zetten onder het realiseren van de doelen voor waterveiligheid.

 'Er is weinig tijd te verliezen want de opgaven zijn groot'

De deltacommissaris doet in verband met de gevolgen van de coronacrisis het dringende verzoek aan het kabinet om te voorkomen dat het werk aan de delta stagneert door een eventueel gebrek aan financiën. “Er zijn maatregelen geïnventariseerd door de ambtelijke werkgroep van de Brede Maatschappelijke Heroverweging Klaar voor Klimaatverandering. De optie om de uitvoering van het Hoogwaterbeschermingsprogramma te vertragen raad ik, gelet op de genoemde veranderende klimatologische veranderingen, ten zeerste af.” Van Nieuwenhuizen houdt zich in haar reactie op de vlakte. De minister vindt dit een zaak voor het volgende kabinet dat na de verkiezingen van volgend jaar aantreedt.

Vooral aanpassingen bij deltabeslissing zoetwater
In het Deltaprogramma staat een adaptieve aanpak centraal. De deltabeslissingen en voorkeurstrategieën worden aangepast, als nieuwe ontwikkelingen en inzichten daartoe aanleiding geven. Uit de eerste herijking blijkt dat er met name aanscherpingen in de deltabeslissing zoetwater nodig zijn. Deze beslissing krijgt als doel: Nederland is in 2050 weerbaar tegen zoetwatertekort. Verder moet bij alle opgaven extra aandacht worden besteed aan de snelheid van de uitvoering van maatregelen om de doelen over dertig jaar te halen.

Volgens het Deltaprogramma 2021 is het ook belangrijk om verder te kijken. De opgaven voor waterveiligheid en zoetwater kunnen na 2050 fors toenemen door versnelde zeespiegelstijging. De betrokken partijen moeten daarmee rekening houden bij beslissingen die zij in de komende jaren nemen en zich nu al voorbereiden op de grote keuzes die na 2050 misschien nodig zijn. In het Kennisprogramma Zeespiegelstijging worden opties voor een andere inrichting van Nederland en mogelijke maatregelen onderzocht.

Extra geld voor zoetwatermaatregelen
Het Deltafonds bevat in totaal ongeveer 18,6 miljard euro vanaf volgend jaar tot en met 2034. Het jaarlijkse budget is gemiddeld 1,3 miljard euro. Minister Van Nieuwenhuizen gaat 100 miljoen euro extra uit het Deltafonds beschikbaar stellen voor zoetwatermaatregelen tussen 2022 en 2027, bovenop de 150 miljoen euro die hiervoor al is gereserveerd. Het meeste geld komt van partijen uit de regio: provincies, waterschappen, gemeenten en andere partijen zoals drinkwaterbedrijven. Daarmee komt het volledige budget voor de uitvoering van zoetwatermaatregelen uit op ruim 800 miljoen euro in de periode 2022 – 2027.

Dit maakt een omvangrijk pakket in verband met droogte en het voorkomen van zoetwatertekort mogelijk. Rijkswaterstaat en de zes zoetwaterregio’s bereiden ongeveer honderdvijftig maatregelen voor. Voorbeelden zijn:
• infrastructurele wijzigingen zoals verbeteren van de doorvoer van de Krimpenerwaard (West-Nederland) en beperken van externe verzilting bij de Afsluitdijk (Rijkswaterstaat);
• innovatieve projecten zoals experimenteren met natte teelten op natte gronden, verbeteren van de bodemstructuur van kleigronden en onderzoeken van de teelt van zouttolerante gewassen (Noord-Nederland);
• ruimtelijke aanpassing van grondgebruik zoals ontstenen van verhard oppervlak, omzetten van naaldbossen naar loofbossen en dempen of afsluitbaar maken van sloten en greppels (hoge zandgronden in Oost- en Zuid-Nederland);
• hergebruik van effluent van rioolwaterzuiveringsinstallaties (Noord- en West-Nederland en de Zuidwestelijke Delta).

Wateropgaven meer sturend bij ruimtelijke inrichting
De verbinding tussen ruimte en water is een belangrijk thema in het Deltaprogramma 2021. De wateropgaven moeten meer sturend worden en randvoorwaarden gaan aangeven voor keuzes in de ruimtelijke inrichting. Activiteiten die veel water vragen, vinden bij voorkeur niet meer in droogtegevoelige gebieden plaats. Dit geldt bijvoorbeeld voor het telen van bepaalde gewassen. Bij de locatiekeuze en de gebiedsinrichting van nieuwe woonwijken moet rekening worden gehouden met klimaatverandering.

Budgetten DeltafondsBudgetten Deltafonds op basis van de Ontwerpbegroting 2021 (Bron: Deltaprogramma 2021)

 

MEER INFORMATIE
Toelichting op herijkt Deltaprogramma 2021
Online publicatie Deltaprogramma 2021
H2O-bericht over plannen Prinsjesdag
H2O-bericht (2019) over Deltaprogramma 2020

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Interessant artikel? Laat uw reactie achter.

Laatste reacties op onze artikelen

Huishoudens moeten naar verhouding meer geld betalen voor de waterschapsbelasting dan bedrijven. Dat komt door de gestegen WOZ-waarde van woningen in de laatste jaren, terwijl bedrijfspanden nauwelijks in waarde zijn gestegen. Vereniging Eigen Huis vindt de verdeling niet eerlijk. Maar de Unie van Waterschappen wil nog niet meewerken aan een oplossing maar uitstellen tot "nadat het wetsvoorstel is vastgesteld in 2e en 1e Kamer". Zie:
https://www.h2owaternetwerk.nl/h2o-podium/opinie/aanpassing-waterschapsbelasting-pijnpunten-van-burgers-worden-doorgeschoven-naar-toekomst

.
Erg mooi plan, prachtige visie. De grootste verliespost (verdamping) aanpakken zou ik er nog aan toevoegen: verwijder soortenarme plantages van naaldhout, dat levert waterwinst op én meer biodiversiteit. De CO2-vastlegging gebeurt in de voedselrijkere wadi's twee keer zo efficiënt, dus dat is ook weer winst.
Unie gevangen in eigen modellen.
De Unie van waterschappen is al bijna een jaar bezig om wat uit vinden welk model geldt voor een goede kostenverdeling. Een stuurgoep produceerde ingewikkelde modellen voor de al ingewikkelde huidige verdelingssystematiek. Met als resultaat dan een verdeling over vier categorieën: gebouwd, ongebouwd, ingezetenen en natuur. Met totaal ondoorzichtige grondslagen. Er bleven twee modellen over, uitgerekend van het huidige systeem dat al tien jaar niet goed werkt. In beide systemen passen niet alle waterschappen, helemaal niet als met plusvoorzieningen worden toegepast. Maar volgens mij zijn de waterschappen mans genoeg om zelf wel de verdeling over de categorieën maken met de eigen gebiedskenmerken, welke dat maar mogen zijn. Helemaal geen modellen. Een model beperkt alleen maar. Een gemeente bepaalt ook zelfstandig tarieven voor OZB, afvalstoffenheffing en rioolrecht. Schiermonnikoog met 700 inwoners ook. Kan een waterschap met 300.000- 1 miljoen inwoners zoiets niet? In het bestuur van het wetterskip zitten vaak voor een derde oud-wethouders en ex-raadleden. Die hebben dat jarenlang gedaan. Unie, hou op met het gieten van oude wijn in nieuwe zakken.
Een terechte oproep om voor goed waterbeheer te kijken naar de oorspronkelijke functies van bodem en ondergrond in de regulatie van water. Aanvullend op het overzicht van functies in het artikel kun je nog onderscheiden: de regeneratieve functie (recreatie, natuur, verbinding met natuurlijke elementen) en de ecologische dragerfunctie (natuur, biodiversiteit, huisvesting voor grotere dieren, microklimaten). Het landschap, gevormd door bodem en ondergrond, is een factor op zichzelf die mede beschouwd kan worden. Zo wordt de afweging voor klimaatadaptieve maatregelen verbreed en zullen de maatregelen duurzamer bijdragen aan de hele leefomgeving en al zijn bewoners.
Met veel aandacht en interesse heb ik uw uitvoerige artikel gelezen. Ik woon in aan de rand van Apeldoorn, nabij onze bossen. Het probleem "DROOGTE" is hier erg actueel. Veel publicaties in onze pers, veel reacties van vakmensen, bv van Jos Peters van Royal Haskoning DHV in de Stentor van 22 augustus 2020, of van Marjolein Koek van Natuurmonumenten, juli 2020, "noodwapen tegen droogte op de Veluwe". Als geograaf houdt het probleem "droogte" mij ook voortdurend bezig.
Voorstel van ecoloog Herman van Dam: Vervang het naaldbos door loofbos. Naaldbomen gebruiken het hele jaar door (!) water, loofbossen in de winter bijna niets. Dat moet op veel grotere schaal gebeuren. Uiteindelijk werden de naaldbomen destijds hier aangeplant om de steenkolenmijnen in Zuid Limburg van "stutpalen" te voorzien. Sindsdien maken de naaldbomen een veel te groot aandeel uit van de Veluwse bossen. Maar bijna geen mens in en om de Veluwe is op de hoogte van dat probleem of trekt zich daar iets van aan!!
Ik kijk uit naar uw reactie en uw voorstel hoe dit Naaldbomenprobleem op te lossen.

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.