Abdij Koningshoeven en waterschap De Dommel zetten hun samenwerking met minstens vier jaar voort. Ze willen nieuwe circulaire waterconcepten gaan uitproberen in vooral de tropische zuiveringskas.

De trappistenmonniken van Abdij Koningshoeven in Berkel-Enschot (nabij Tilburg) streven vanuit hun geloofsovertuiging naar honderd procent circulariteit. Een grote uitdaging omdat zij in hun brouwerij het populaire bier La Trappe produceren. Dat levert bijna een miljoen kubieke meter afvalwater per jaar op. Daarom hebben de abdij en waterschap De Dommel in 2014 hun krachten gebundeld op basis van een Green Deal. Zij tekenden gisteren een nieuwe overeenkomst voor nog eens vier jaar, met de optie van verlenging.

István Koller Waterschap De Dommel voor abdij c Beeldveld FotografieIstván Koller / (c) Beeldveld Fotografie

Het eerste doel van de samenwerking was een duurzame waterhuishouding. Dat is met de in oktober 2018 officieel geopende Biomakerij gerealiseerd, vertelt István Koller, strategisch omgevingsmanager industrie bij De Dommel. In de kas met tropische planten wordt het afvalwater gezuiverd. “Wij hebben altijd gezegd dat we de Biomakerij niet alleen als een aantrekkelijke techniek zien, maar ook als een vliegwiel voor verdere innovatie. Deze stap zetten we nu. Dat gebeurt samen met een aantal bedrijven, universiteiten en Hogeschool HAS.”

Demolocatie voor NextGen
Abdij Koningshoeven is in het kader van het EU-project NextGen een demolocatie voor nieuwe waterconcepten voor de circulaire economie. Daarnaast heeft De Dommel een eigen innovatieprogramma, waarin het verwijderen van medicijnresten en andere microverontreinigingen een speerpunt is. Koller: “Wij kijken of we hiervoor een testinstallatie in de kas kunnen neerzetten. Voor een kleinschalige pilot is deze locatie geschikter dan onze grote rwzi’s. We willen ook onderzoeken met welke aanvullende zuiveringstechnieken we water geschikt kunnen maken om elders in ons gebied te gebruiken voor het sluiten van kringlopen.”

Momenteel loopt er een pilot met de kweek van purperbacteriën. Hierbij zijn de universiteiten van Antwerpen en Gent en het centrum voor technologieoverdracht SEMiLLA IPStar (dat valt onder de European Space Agency) betrokken. “Enkele deelwaterstromen van de biologische zuivering zijn eruit gehaald om purperbacteriën te laten groeien”, licht Koller toe. “Daarmee worden fosfor en stikstof verwijderd en wordt het water nog schoner. Een belangrijke bijvangst is dat de purperbacteriën een bouwstof voor de voedselkweek zijn. Zij vormen een eiwitbron die vleeseiwitten kan vervangen en bijvoorbeeld vaak wordt gebruikt in de voeding van garnalen.”

Biomakerij paradepaardje
Het paradepaardje van de samenwerking is de Biomakerij, die inmiddels 2,5 jaar in bedrijf is. Deze duurzame zuiveringstechniek is in 2018 bekroond met de publieksprijs van de Waterinnovatieprijs (een initiatief van de Unie van Waterschappen) en in 2019 met de Circular Award in de categorie waterschappen. In de tropische plantenkas wordt het afvalwater van de abdij zelf en de bierbrouwerij gezuiverd volgens een slib-op-drager-systeem. Het afvalwater gaat met grote snelheid door tanks met in totaal meer dan drieduizend verschillende bacteriën. Het zuiveringsconcept komt van het Hongaarse bedrijf Biopolus. De methode werkt volgens Koller naar behoren. “De kas zuivert goed.”

Wel waren er onderweg enkele tegenvallers. Zo bleek de beluchting ontoereikend als gevolg van berekeningsfouten van de aannemer en moest vrijwel volledig worden vernieuwd. Een ander probleem is dat de brouwerij een aantal waterstromen loost die niet bevorderlijk zijn voor het zuiveringsproces. “We zijn nu bezig om dat op te lossen door onder meer de inzet van een egalisatietank in combinatie met de bestaande buffer en het in kaart brengen van alle waterstromen met behulp van een water pinch analyse. Door de afvalwaterzuivering vindt er nu ook een verduurzamingsslag bij de brouwerij plaats.”

In bepaalde relatief geconcentreerde waterstromen zitten mogelijk veel waardevolle stoffen. Het is zonde om hier niets mee te doen, vindt Koller. “Daarom zijn we met het Eindhovense bedrijf BioArt Laboratories aan het bekijken of we deze stromen kunnen verwaarden tot producten. Het zal nog wel even duren, voordat het zover is.”

Spoelen van flessen
De abdij gebruikt het gezuiverde water voor irrigatie en het tegengaan van verdroging. Een grote winst, stelt Koller. “Het is hier echt een droog zandgrondgebied.”

De bedoeling is om het water ook te benutten voor het spoelen van flessen uit de brouwerij. “Dit kan leiden tot een reductie met 50 procent van het grondwaterverbruik. Daarvoor is het nodig om het gezuiverde water op te werken tot drinkwaterkwaliteit. De installatie wordt deze maand neergezet. Dat hadden we eerder willen doen, maar in coronatijd was het lastig om buitenlandse onderdelen geleverd te krijgen.”


MEER INFORMATIE
De Dommel over de meerjarige proeftuin
H2O Actueel (2018): Opening Biomakerij
H2O Artikel (2018): Unieke zuiveringskas

Voor het reageren op onze artikelen hebben we enkele richtlijnen. Klik hier om deze te bekijken.

Het kan soms even duren voor je reactie online komt. We controleren ze namelijk eerst even.

Typ uw reactie hier...
Cancel
You are a guest ( Sign Up ? )
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Interessant artikel? Laat uw reactie achter.

(advertentie)

Laatste reacties op onze artikelen

Dries Buitenwerf Eindelijk, het d-woord viel
Watertekort: In Nederland is het de gewoonte om water altijd vanaf oppervlakte te infiltreren in de bodem, nu weten we als we altijd een richting door een filter gaan dat dit filter dichtslaat en we steeds minder water via deze route naar het diepere grondwater zullen stromen. Als we willen voorkomen dat het diepere zoete grondwater vervolgens door zeewater wordt aangevuld zullen we dus in Oost Nederland het grondwater van onderaf moeten aanvullen cq ipv 100 m boven afpomphoogte infiltreren op 100 m onder afpomp hoogte in moeten pompen. Water dat onder druk op deze diepte (boven het zoute grondwater) wordt toegevoerd zal geen verstopping creëren en zout water wegdrukken. De weg naar boven gaat heel traag omdat het water afhankelijk van de soortelijke massa verschillen meest horizontaal zal bewegen. Als er vervolgens 100 m hoger water wordt opgepompt, zal er minder zeewater naar binnen worden getrokken.
STELLING: We zijn veel te laat, lopen achter de feiten aan en de klimaatverandering komt echt op stoom. Waar halen we de mankracht vandaan om er wat aan te doen? Op naar Duitsland.
In een interessant artikel in The Guardian wordt het succes gedeeld van onder andere De Grensmaas:
https://www.theguardian.com/environment/2022/sep/20/dutch-rewilding-project-turns-back-the-clock-500-years-aoe
Wat opvalt is de lange termijn waarin dat project zich afspeelt: de planfase begon in 1990.
Nu zijn de grenzen van ons watersysteem bereikt. Maar niet alleen van het water systeem: de biodiversiteit staat onder druk, overal speelt milieuvervuiling: in de lucht, de bodem, het water en de het diepere grondwater. Er zit een grote energietransitie aan te komen en er wordt geroepen om een systeemverandering (het werkelijke probleem is onze engineerings-maatschappij). Daarnaast staan alle sectoren te spingen om mensen: de grenzen zijn bereik van wat in Nederland uitgevoerd kan worden.
Op de achtergrond speelt de exponentiele ontwikkeling van de klimaat verandering: hitte, droogte, extreme neerslag, stormen en extreem weer: ze worden heftiger, talrijker en duren langer. Zo komt ook onze voedselvoorziening (en die van de gehele wereld) onder druk.
Een hybride giga crisis dreigt: alles klapt in een keer om. Zoals een helder meertje in een keer troebel wordt, a la migraine aanval. https://www.delta.tudelft.nl/article/spinoza-winnaars-gaan-migraine-te-lijf
We wisten in 1972 - met het uitkomen van het rapport: Grenzen aan de Groei (MIT - Club van Rome) - dat het deze kant uit zou gaan. We zitten precies op het voorspelde scenario.
Dat betekent voor ons Deltalandje: houd sterk rekening met plan D.
Zowel voor mitigatie (bovenstrooms investeren en voorkomen) als voor de meerslaagse veiligheid liggen veel van de toekomst scenario's buiten Nederland... in Duitsland. Daar ligt een deel van onze onvoorkoombare toekomst.
Nederland kan geen zeespiegelstijging voorblijven. De Waddenzee verdrinkt bij meer dan 3mm/jr. Hoe graag we dat ook zouden willen. Dat beeld moet nu eens duidelijk worden. We zijn kwetsbaar, we blijven kwetsbaar en we worden steeds kwetsbaarder. En we hebben niet de menskracht om te 'dweilen'.
Dat betekent bv: stop de Zuid-plaspolder. Het geeft een compleet verkeerd beeld en een vals signaal van veiligheid.
https://www.waterforum.net/geen-land-ter-wereld-zou-onder-9-meter-nap-bouwen/
Voorkomen is beter dan niet te genezen: maar we zijn 50 jaar te laat om klimaatverandering te voorkomen. De klimaatverandering is een feit. Multi-stress de norm. Het gaat nu voor NEDERland om de vraag waarop we inzetten voor 2100: Ik stel: op naar hoger Nederland en richting Duitsland.
Plaatje: Eindhoven was vroeger een bloeiende badplaats - toneelstuk uit 1982 - toen was het gevoel van urgentie veel hoger dan nu.
https://theaterencyclopedie.nl/wiki/Eindhoven_was_vroeger_een_bloeiende_badplaats_-_Zuidelijk_Toneel_Globe_-_1982-02-06
Dit artikel presenteert resultaten gebaseerd op onderzoek dat van den Akker ruim vijf jaar geleden heeft gepubliceerd in Stromingen. Op zijn methodiek is destijds van diverse kanten inhoudelijke kritiek geleverd (Olsthoorn, 2014a,b,c; Leenen, 2014). Hieraan gaat hij nu volledig voorbij. Ook negeert hij dat zijn aanpak fysisch-wiskundig gezien aantoonbaar onjuist is (Zaadnoordijk, 2017) en ontkent hij het inzicht van de NHV-werkgroep Achtergrondverlaging (van Bakel e.a., 2017).

- Bakel, J. van, E. Querner, G. Rot, G. Schouten, N. Straathof, W. Vaarkamp, J.P. Witte, W.J. Zaadnoordijk (2017) Zicht op Achtergrondverlaging, rapport van de Werkgroep Achtergrondverlaging van de Nederlandse Hydrologische Vereniging, Wageningen, mei 2017.
- Leenen, H. (2014) Reactie op artikel "Tussen Theis en Hantush"van Cees van den Akker, Stromingen, 20, nummer 3, p.65-69.
- Olsthoorn, T. (2014a) De dynamica van de verlaging van Terwisscha of in vergelijkbare situaties, revisited, Stromingen, 20, nummer 1, p15-33.
- Olsthoorn, T. (2014b) Tussen De Glee en Dupuit, revisited, Stromingen, 20, nummer 1, p35-55.
- Olsthoorn, T. (2014c) De fysische onderbouwing van de overdrachtsfactor nader bekeken, Stromingen, 20, nummer 3, p.11-25
- Zaadnoordijk, W.J. (2017) Kanttekeningen bij gebruik van differentiaalvergelijking van v/d Akker, notitie 7 maart 2017, beschikbaar op: http://www.debakelsestroom.nl/kennisbank/attachment/memobijdiffvergvdakker_v4_opm-jvb-20-maart-2017/.

Willem Jan Zaadnoordijk, Flip Witte en Jan van Bakel
Vanmorgen Noorderzeedijk tussen Roptazijl en Harlingen. Bijna dagelijkse realiteit.
Er wordt hier het nodige door elkaar gehaald. Jonge zalm migreert stroomafwaarts naar zee en hebben daarbij voornamelijk last van waterkrachtcentrales en niet van gemalen en maar in heel beperkte mate van stuwen (daar kunnen ze met het water overheen). Jonge paling migreert wel stroomopwaarts, in de eerste instantie als glasaal en later als gepigmenteerde juveniele aal. Maar stroomopwaarts migreren met de stroom mee? Dat is heel bijzonder. Schieraal migreert stroomafwaarts met de stroming mee, hoewel dat slechts een deel van de populatie betreft. Een deel van de schieraal migreert aanzienlijk langzamer dan de stroming en onderbreekt zelfs haar migratie voor langere perioden.

Zelf reageren? Dat kan onder alle artikelen met een Mijn H2O/KNW account.

Aanmelden voor H2O Nieuws
Ontvang twee keer per week het laatste waternieuws in je mailbox!